Kurtköy Özel Ersoy Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Elif Ruşen Vayvada, çocuklarda yüksek ateş ve ateşli havale konusunda ebeveynleri uyardı. Ateşin çoğu zaman vücudun enfeksiyonlara karşı doğal savunma mekanizması olduğunu belirten Vayvada, özellikle nefes darlığı, bilinç değişikliği ve havale gibi belirtilerde zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini söyledi.
Vayvada, çocuklarda normal vücut sıcaklığının genellikle 36-37,5 derece arasında olduğunu, ölçüm yerine göre ateş kabul edilen değerlerin değiştiğini belirtti. Koltuk altından 37,2 derece üzeri, kulaktan 38 derece üzeri ve makattan 38 derecenin üzerindeki ölçümlerin ateş olarak değerlendirildiğini aktardı.
Çocuklarda ateşin üst solunum yolu enfeksiyonları, grip, nezle, orta kulak ve boğaz enfeksiyonları, idrar yolu enfeksiyonları, gastroenterit ile bazı aşılar sonrasında görülebileceğini belirten Vayvada, özellikle kreş ve okula başlayan çocuklarda enfeksiyona bağlı ateşin sık görüldüğünü ifade etti.
“Ateşin yüksekliğinden çok çocuğun genel durumu önemli”
Ateşin yüksekliğinden çok çocuğun genel durumunun önem taşıdığını belirten Vayvada, 3 aydan küçük bebeklerde 38 derece ve üzerindeki ateşin, 39 derecenin üzerinde seyreden ateşin ve ateşle birlikte havale geçirilmesinin acil değerlendirme gerektirdiğini söyledi.
Vayvada; nefes almada güçlük, bilinç bulanıklığı veya aşırı uyku hali, morarma, ense sertliği, sürekli kusma, sıvı alamama ve şiddetli halsizlik gibi belirtilerde de vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini belirtti.
Ateşi tamamen ortadan kaldırmak yerine çocuğun rahatlatılmasının amaçlanması gerektiğini ifade eden Vayvada, çocuğun ince ve rahat kıyafetlerle giydirilmesini, oda sıcaklığının 22-24 derece civarında tutulmasını ve bol sıvı verilmesini önerdi. Anne sütü alan bebeklerde emzirmenin artırılmasını ve ateş düşürücü ilaçların doktor önerisiyle uygun dozda kullanılmasını tavsiye etti.
Sirke veya alkol sürülmesi, buzlu su uygulanması ve çocuğun kalın battaniyelere sarılmasının ise yapılmaması gerektiğini belirten Vayvada, bu uygulamaların çocuğun durumunu kötüleştirebileceği uyarısında bulundu.
“İlk kez havale geçiren her çocuk değerlendirilmeli”
Ateşli havalenin genellikle 6 ay ile 5 yaş arasındaki çocuklarda ateşe bağlı gelişen nöbetler olduğunu belirten Vayvada, toplumda her 100 çocuğun yaklaşık 2-5’inde görülebildiğini söyledi.
Ateşli havalenin çoğunlukla ateşin çok yüksek olmasından ziyade hızlı yükselmesiyle ilişkili olduğunu belirten Vayvada, belirtiler arasında vücutta kasılma, kol ve bacaklarda sertleşme, gözlerin yukarı kayması, kısa süreli bilinç kaybı ve nöbet sonrası uyku halinin bulunabileceğini aktardı.
Havale sırasında sakin olunması, çocuğun yan yatırılması, ağzındaki yiyeceklerin temizlenmesi, çevresindeki sert cisimlerin uzaklaştırılması ve nöbet süresinin takip edilmesi gerektiğini belirten Vayvada, çocuğun ağzının zorla açılmaması, ağzına kaşık, bez veya başka bir cisim konulmaması, su ya da ilaç içirilmeye çalışılmaması ve çocuğun sarsılmaması gerektiğini vurguladı.
Basit ateşli havalelerin büyük bölümünün kalıcı beyin hasarına yol açmadığını ve çocuğun zekâ gelişimini etkilemediğini belirten Vayvada, ilk kez havale geçiren her çocuğun mutlaka çocuk doktoru tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
“5 dakikadan uzun süren havalede doktora başvurulmalı”
Vayvada, ilk kez havale geçirilmesi, havalenin 5 dakikadan uzun sürmesi veya tekrarlaması, 3 aydan küçük bebekte ateş görülmesi, ateşin 72 saatten uzun sürmesi, nefes darlığı ve bilinç değişikliği gelişmesi durumlarında vakit kaybetmeden doktora başvurulması gerektiğini ifade etti.
