İki bacakta birden görülen ve bastırıldığında çukur oluşturan ödem, kalp yetersizliği başta olmak üzere bazı sistemik hastalıkların işareti olabiliyor.
Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Servet Altay, yaz aylarında ortaya çıkan ayak ve ayak bileği şişliklerinin dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Her şişlik sıcak havadan kaynaklanmıyor
Kalp kaynaklı ödemlerin bazı özellikleriyle diğer şişliklerden ayrıldığını belirten Altay, uzun süre geçmeyen, iki bacakta birden görülen ve parmakla bastırıldığında çukur bırakan ödemlerin kalp yetersizliği belirtisi olabileceğini ifade etti.
Altay, “Kalp yetersizliği sistemik bir hastalık olduğu için genellikle tek tarafta değil, iki tarafta ödem yapar. Bu ödemler gün içinde artar, gece yatarken azalır ve parmakla bastırıldığında çukur bırakır” dedi.
Nefes darlığı olmadan da görülebiliyor
Kalp yetersizliğinin her zaman nefes darlığıyla kendini göstermediğine dikkat çeken Altay, sağ ve sol kalp yetersizliğinde belirtilerin farklılaşabildiğini söyledi.
Altay, sol kalp yetersizliğinde daha çok nefes darlığının görüldüğünü, sağ kalp yetersizliğinde ise karın şişliği ve bacaklarda ödemin ön plana çıkabildiğini belirterek, “Dolayısıyla nefes darlığı olmayan bir kişide de kalp yetersizliği görülebilir” ifadelerini kullandı.
Nedeni yalnızca kalp olmayabilir
Ayak ve bacaklardaki şişliklerin farklı hastalıklarla da bağlantılı olabileceğini belirten Altay; böbrek ve karaciğer hastalıkları, tiroid bozuklukları, toplardamar ve lenf dolaşımı sorunları, protein kaybına yol açan hastalıklar, fazla tuz tüketimi ve bazı tansiyon ilaçlarının da ödeme neden olabileceğini söyledi.
Şişliğin tek bacakta veya iki bacakta görülmesinin de önemli bir ayrıntı olduğunu belirten Altay, tek taraflı ödemlerin daha çok damar ve lenf dolaşımı sorunlarını, iki taraflı ödemlerin ise kalp, böbrek, karaciğer ve hormonal hastalıklar gibi sistemik sorunları düşündürdüğünü ifade etti.
Hangi belirtilerde beklenmemeli?
Geçmeyen ayak şişliği bulunan kişilerin hekim tarafından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Altay, muayenenin ardından hastanın durumuna göre ekokardiyografi, kan tetkikleri, böbrek ve karaciğer fonksiyon testleri, hormonal incelemeler ve damar ultrasonografisinin yapılabileceğini söyledi.
Bacak şişliğine nefes darlığı, göğüs ağrısı, çarpıntı veya bayılma eşlik etmesi halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurgulayan Altay, tek taraflı şişlikte ağrı ve kızarıklık görülmesinin ise damar içinde pıhtı oluşumu açısından acil değerlendirme gerektirebileceğini belirtti.
Uzun süre devam eden veya tekrarlayan ayak bileği şişliklerinin ihmal edilmemesi gerektiğini söyleyen Altay, bu tür belirtilerin sistemik hastalıkların göstergesi olabileceğini belirterek hekim değerlendirmesinin önemine dikkat çekti.
