ABD'den gelen ekonomik veriler, yapay zeka altyapısına yönelik yüksek harcamaların genel enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskı yarattığına işaret ediyor.
Moody's Analytics Başekonomisti Mark Zandi, CNN'e yaptığı değerlendirmede, yapay zekanın enflasyonist etkisinin hane halklarının aynı mal ve hizmetleri satın almak için geçen yıla göre 375 dolardan biraz daha fazla harcamasına yol açtığını belirtti.
Veri Merkezlerinin Elektrik Talebi Artıyor
Yapay zeka sistemlerinin çalışması için kullanılan dev veri merkezleri, yüksek miktarda elektrik ve su tüketiyor. Ancak enerji üretim altyapısı ve iletim hatlarının yenilenme hızının, veri merkezlerinin artan talebini karşılamakta zorlandığı belirtiliyor.
Barclays ABD Ekonomisti Pooja Sriram, veri merkezlerinin yüksek miktarda enerji talep etmesinin konutlara ayrılan elektrik üzerinde baskı oluşturduğunu söyledi.
Sriram'a göre veri merkezlerinin yüksek fiyatları ödemeye hazır olması toptan elektrik fiyatlarını da yukarı çekiyor. Bu artışın konutların elektrik maliyetlerine yansıması ise kaçınılmaz hale geliyor.
Bellek Çiplerinde Rekabet Kızıştı
Yapay zeka altyapısının büyümesi, enerjiyle birlikte gelişmiş çip ve bellek yongalarına olan talebi de artırıyor.
Üreticilerin kapasitelerini veri merkezlerinde kullanılan ve daha yüksek gelir getiren özel ürünlere yönlendirmesi, tüketici elektroniğinde kullanılan standart bellek çiplerinde tedarik sıkıntısına yol açıyor.
Pooja Sriram, bellek yongalarının arzının oldukça sınırlı olduğuna dikkat çekerek, üretimin veri merkezlerinin ihtiyaç duyduğu yüksek performanslı çiplere kaydırıldığını ifade etti.
Bu durumdan dizüstü ve masaüstü bilgisayarların yanı sıra iPhone ve iPad gibi tüketici cihazlarının da etkilenmesi bekleniyor.
Telefon ve Bilgisayar Fiyatlarına Yansıyor
Çip ve diğer donanım maliyetlerindeki artış, elektronik ürünlerin fiyatlarına da yansımaya başladı. Teknoloji şirketleri artan maliyetleri gerekçe göstererek akıllı telefon, bilgisayar ve oyun konsollarında fiyat artışlarına gidiyor.
Yapay zekanın etkisi yalnızca fiziksel ürünlerle sınırlı kalmıyor. İş yazılımlarına yapay zeka özelliklerinin eklenmesi, bazı dijital servis ve yazılım aboneliklerinin ücretlerinin de yükselmesine neden oluyor.
EY-Parthenon Başekonomisti Gregory Daco, tüketici fiyatlarındaki baskının henüz başlangıç aşamasında olduğunu belirterek, yapay zeka yatırımlarındaki talep artışının üretici ve ithalat fiyatları üzerinden de etkisini gösterebileceğine dikkat çekti.
Veri Merkezi İnşaatları Konut Maliyetlerini de Etkiliyor
Yapay zeka yatırımlarının etkisi teknoloji ve enerji sektörüyle sınırlı kalmıyor. Yeni veri merkezlerinin inşası, inşaat malzemelerine ve nitelikli iş gücüne olan talebi de artırıyor.
Veri merkezlerinin yoğunlaştığı bölgelerde inşaat çalışanlarına yönelik talebin yükselmesi, ücretleri yukarı çekebiliyor. Bu durumun inşaat maliyetleri ve dolayısıyla konut fiyatları üzerinde de baskı oluşturabileceği belirtiliyor.
Macquarie Group Küresel Döviz ve Faiz Oranları Stratejisti Thierry Wizman da yapay zekanın ekonomi üzerindeki etkisini takip etmek için özellikle inşaat sektöründeki ücret hareketlerine bakılması gerektiğini ifade ediyor.
Uzmanlara göre yapay zeka yatırımları uzun vadede verimlilik ve ekonomik büyüme sağlayabilirken, altyapının hızla büyüdüğü mevcut dönemde artan enerji, donanım, iş gücü ve inşaat maliyetleri tüketicinin karşısına daha yüksek fiyatlar olarak çıkıyor.
