Araştırmacılar ise sonuçların doğrudan neden-sonuç ilişkisi anlamına gelmediği konusunda uyardı.
Çin’deki Huazhong Bilim ve Teknoloji Üniversitesi araştırmacıları, öğün saatleri ile ölüm riski arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla geniş kapsamlı bir çalışma yaptı. European Journal of Clinical Nutrition'da yayımlanan araştırmada, ABD Ulusal Sağlık ve Beslenme İnceleme Anketi'ne 1999-2018 yılları arasında katılan 40 yaş ve üzerindeki 31 bin 44 yetişkinin verileri değerlendirildi.
Katılımcılar ortalama 8,6 yıl boyunca takip edilirken, bu süreçte 7 bin 129 kişinin hayatını kaybettiği kaydedildi. Hesaplamalarda yaş, sigara kullanımı, fiziksel aktivite, beslenme kalitesi, beden kitle indeksi ve mevcut hastalıklar gibi ölüm riskini etkileyebilecek faktörler de dikkate alındı.
Kahvaltı geciktikçe risk farkı arttı
Araştırmada günün ilk öğününü 07.00-08.00 saatleri arasında tüketenler referans grup olarak alındı. Kahvaltısını 08.00-10.00 arasına bırakanlarda tüm nedenlere bağlı ölüm riskinin yüzde 10 daha yüksek olduğu görüldü.
İlk öğününü 10.00-12.00 arasında tüketenlerde bu fark yüzde 19'a yükselirken, kahvaltısını öğleden sonraya bırakanlarda yüzde 29'a kadar çıktı.
Kalp ve damar hastalıklarına bağlı ölümlerde ise daha dikkat çekici bir sonuç ortaya çıktı. İlk öğününü öğleden sonraya bırakanların kardiyovasküler nedenlerle ölüm riski, 07.00-08.00 arasında kahvaltı yapanlara göre yüzde 46 daha yüksek bulundu.
Araştırmada yapılan modellemeye göre, 50 yaşındaki kişiler arasında ilk öğününü öğleden sonraya bırakan grubun ortalama yaşam beklentisi de erken kahvaltı yapanlara kıyasla 2,46 yıl daha kısa hesaplandı.
Akşam yemeğinde de saat dikkat çekti
Araştırmacılar günün son öğününün saati ile ölüm riski arasında da bir ilişki tespit etti. Akşam yemeğini 19.00-20.00 arasında yiyenlerle karşılaştırıldığında, saat 19.00'dan önce yemek yiyenlerde tüm nedenlere bağlı ölüm riski yüzde 13 daha yüksek bulundu.
Gece yarısından sonra yemek yiyenlerde ise bu fark yüzde 27'ye çıktı. Yapılan modellemede en düşük riskin yaklaşık saat 20.00 civarında görüldüğü belirtildi.
Araştırmacılardan önemli uyarı
Çalışmanın sonuçları, geç kahvaltı yapmanın doğrudan erken ölüme yol açtığını göstermiyor. Araştırma yalnızca öğünlerin tüketildiği saatlerle ölüm riski arasında istatistiksel bir ilişki bulunduğunu ortaya koyuyor.
Araştırmanın kıdemli yazarlarından Zhilei Shan da sonuçların herkes için geçerli tek bir “ideal yemek saati” bulunduğu şeklinde değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekti. Araştırmacılar, yalnızca bu bulgulara dayanarak beslenme alışkanlıklarında ani ve radikal değişikliklere gidilmemesi gerektiğini belirtti.
