Başarılarınızı küçümsemek, sürekli başkalarının onayını beklemek ya da herkesi memnun etmeye çalışmak bunlardan yalnızca birkaçı. Günlük hayatın sıradan bir parçası gibi görünen 7 alışkanlık, değersizlik hissini besleyen bir döngüye dönüşebiliyor.
Zaman zaman yetersiz veya değersiz hissetmek birçok kişinin yaşayabileceği bir durum. Ancak bu düşünceler sıklaşmaya ve iş, sosyal yaşam ya da ilişkileri etkilemeye başladığında kişinin günlük alışkanlıklarına da dikkat etmesi gerekiyor.
1. Kendinizi sürekli başkalarıyla kıyaslamak
Başkalarının hayatıyla kendi hayatınızı sürekli karşılaştırmak, sahip olduklarınızı ve elde ettiğiniz başarıları görmenizi zorlaştırabilir.
Özellikle sosyal medya bu karşılaştırmayı daha da artırabiliyor. İnsanların çoğunlukla hayatlarının iyi anlarını paylaşması, kişinin kendi yaşamıyla başkasının dışarıdan görünen hayatı arasında gerçekçi olmayan bir karşılaştırma yapmasına neden olabiliyor.
2. Başarılarınızı küçümsemek
Bir başarı elde ettiğinizde “Şanslıydım”, “Herkes yapabilirdi” veya “O kadar da önemli değil” diyorsanız kendi emeğinizi farkında olmadan değersizleştiriyor olabilirsiniz.
Başarının arkasındaki emeği ve yetenekleri kabul etmek, kişinin kendisine yönelik daha dengeli bir bakış geliştirmesine yardımcı olabilir.
3. Sürekli başkalarının onayını beklemek
Aldığınız her kararda çevrenizdekilerin onayına ihtiyaç duymak ve destek görmediğinizde kararınızdan şüphe etmek, zamanla kendi değerlendirmelerinize duyduğunuz güveni azaltabilir.
Başkalarının görüşlerine önem vermek doğal olsa da kendi istek ve ihtiyaçlarını sürekli geri plana atmak değersizlik hissini besleyebilir.
4. “Hayır” diyememek
Birilerini kırmamak, kaybetmemek veya reddedilmemek için istemediğiniz durumlarda bile sürekli “evet” demek, kendi sınırlarınızın geri plana itilmesine neden olabilir.
Kişinin sürekli başkalarının beklentilerine göre hareket etmesi, zaman içerisinde kendi ihtiyaçlarının daha az önemli olduğu düşüncesini güçlendirebilir.
5. Her hatada kendinizi acımasızca eleştirmek
Hata yaptıktan sonra kendinize karşı kullandığınız dil de önemli. Küçük bir yanlışın ardından kendinizi sert biçimde suçlamak veya aşağılamak, hatanın kendisinden daha yıpratıcı hale gelebilir.
Yapıcı öz eleştiri ile kişinin kendisini değersizleştirmesi arasında önemli bir fark bulunuyor.
6. Kendi ihtiyaçlarınızı sürekli ertelemek
Dinlenmeye ihtiyaç duyduğunuzda dinlenmemek, yardım istemekten kaçınmak veya sürekli başkalarının ihtiyaçlarını kendi ihtiyaçlarınızın önüne koymak da zaman içerisinde olumsuz bir döngü oluşturabilir.
Kendi ihtiyaçlarını sürekli ikinci plana atan kişi, farkında olmadan bunların önemsiz olduğu düşüncesini güçlendirebilir.
7. Her şeyi mükemmel yapmaya çalışmak
Kusursuz olma çabası da değersizlik hissini besleyebilen alışkanlıklardan biri. Kendinize ulaşılması güç standartlar koyduğunuzda, yaptığınız iyi şeyler yerine eksiklerinize odaklanmaya başlayabilirsiniz.
En küçük hatayı dahi başarısızlık olarak değerlendirmek, kişinin kendi başarılarını görmesini zorlaştırabilir.
Bu davranışların zaman zaman görülmesi tek başına bir sorun olduğu anlamına gelmiyor. Ancak değersizlik ve yetersizlik düşünceleri sürekli hale geliyor ve günlük yaşamı belirgin biçimde etkiliyorsa profesyonel destek almak yararlı olabilir.
