Türkiye’nin en köklü yerleşim merkezlerinden biri olan Gaziantep, yalnızca tarihi yapıları ve kültürel mirasıyla değil, yüzyıllar boyunca değişen ismiyle de dikkat çekiyor. Tarihi kaynaklarda farklı adlarla anılan kent, Kurtuluş Savaşı’nda gösterdiği eşsiz direnişin ardından “Gazi” unvanını alarak bugünkü ismine kavuştu.
Roma Döneminde Gaziantep
Gaziantep’in en bilinen eski adı “Ayıntap” veya “Ayntab” olarak kayıtlarda yer alıyor. Osmanlı döneminde yaygın olarak kullanılan bu isim, zaman içerisinde halk arasında “Antep” şeklinde söylenmeye başlandı. Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar da kent, büyük ölçüde bu isimle anıldı.
Tarihçiler, şehrin geçmişinin binlerce yıl öncesine uzandığını belirtirken, farklı medeniyetlerin hakimiyetinde kalan bölgenin çeşitli isimlerle anıldığını ifade ediyor. Roma Dönemi’nde kent için kullanılan “Antiochia ad Taurum” ismi bunlardan biri olarak öne çıkıyor. Latince olan bu ifade, “Toroslar’ın karşısındaki Antakya” anlamını taşıyor ve bölgenin dönemin önemli yerleşim merkezlerinden biri olduğunu gösteriyor.
Gaziantep İsmi Nereden Geliyor?
Ancak kentin kaderini değiştiren süreç, Milli Mücadele yıllarında yaşandı. Birinci Dünya Savaşı’nın ardından işgal edilen şehir, Fransız kuvvetlerine karşı verdiği mücadeleyle Türk Kurtuluş Savaşı’nın sembol kentlerinden biri haline geldi. Yaklaşık 10 ay süren savunma sırasında halkın gösterdiği direniş, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından takdirle karşılandı.
TBMM, Antep halkının kahramanca mücadelesini onurlandırmak amacıyla 6 Şubat 1921 tarihinde aldığı kararla şehre “Gazi” unvanı verdi. Böylece “Antep” adı resmî olarak “Gaziantep”e dönüştü. Kent, Türkiye’de doğrudan kahramanlık unvanı alan ilk şehirlerden biri olarak tarihe geçti.
Bugün Gaziantep adı yalnızca bir şehir ismi olmanın ötesinde, Milli Mücadele ruhunu, bağımsızlık uğruna verilen fedakârlığı ve halkın gösterdiği direnişi simgeliyor. UNESCO tarafından gastronomi alanında “Yaratıcı Şehirler Ağı”na dahil edilen kent, geçmişinden aldığı güçle kültür, turizm ve ekonomi alanlarında Türkiye’nin önde gelen şehirleri arasında yer almaya devam ediyor.
