Adana'da oto tamircisi Servet Doğan'ın 1991 yılında geliştirmeye başladığı SET yazılımı, araçların egzoz emisyon değerlerini düşürmeye yönelik çalışmalarda test edildi. Çukurova Üniversitesi'nde farklı model ve yakıt türlerine sahip araçlar üzerinde gerçekleştirilen ölçümlerde, bazı zararlı gaz emisyonlarında yüzde 90'ın üzerinde düşüş gözlemlendi. Çalışmayla ilgili bilirkişi raporu da hazırlandı.
İlk kez 2007 yılında uygulamaya geçirilen SET sistemi, araçların mekanik yapısına herhangi bir donanım eklenmeden, yazılım üzerinden motor yönetimine müdahale edilmesi esasına dayanıyor. Yıllar içerisinde geliştirilen sistemin farklı marka, model ve yakıt türlerine sahip araçlarda uygulanabilir hale getirildiği belirtildi.
Sistemle ilgili 2011 yılında Çukurova Üniversitesi Makine Mühendisliği, 2026 yılında ise Çevre Mühendisliği bölümünde karşılaştırmalı ölçümler gerçekleştirildi. Yapılan testlerde egzoz emisyon değerlerinin yüzde 96'ya kadar düştüğü belirlendi.
İki farklı araçta test yapıldı
Sistemi geliştiren 60 yaşındaki Servet Doğan, yeni ve eski model olmak üzere biri benzinli, diğeri dizel iki araç üzerinde uygulama öncesi ve sonrası ölçümler yaptıklarını söyledi.
Araçlardan birinin 2026 model ve 13 bin kilometrede, diğerinin ise 2007 model, 1.4 dizel motorlu ve 330 bin kilometrede olduğunu belirten Doğan, yeni model aracı ayrıca akredite bir dinamometre işletmesinde performans testine tabi tuttuklarını ifade etti.
Ölçümlerde özellikle karbon ve hidrokarbon emisyonlarında yüzde 90-96 oranlarında düşüş gözlemlediklerini aktaran Doğan, hidrokarbon değerlerindeki azalmanın daha iyi yanmaya işaret ettiğini kaydetti.
Doğan, sistemin yakıt tüketimi ve çevre kirliliği açısından da sonuçlar ortaya koyduğunu savunarak, yazılımın yaygın kullanılması halinde atmosfere salınan kirletici emisyonların önemli ölçüde azaltılabileceğini dile getirdi.
Dört zararlı gaz üzerinde etkili olduğu belirtildi
Çukurova Üniversitesi Çevre Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çağatay Ersu da SET sisteminin 1991 yılında başlayan ve ilk uygulaması 2007'de gerçekleştirilen bir çalışma olduğunu söyledi.
Mekanik yapıda değişiklik yapılmadan bilgi ve yazılım yoluyla verim elde edilmesinin amaçlandığını belirten Ersu, testlerde karbonmonoksit ve hidrokarbon değerlerinin sıfıra kadar indiğini, karbondioksit değerlerinde de düşüş görüldüğünü ifade etti. Ersu ayrıca azot oksit değerlerinde yaklaşık yüzde 45 azalma gözlemlediklerini kaydetti.
Sistemin teknik özelliklerine ilişkin bilgi veren Ersu, OBD soketi üzerinden kontrol ünitesine bilgi gönderilemeyen araçlarda da veri aktarımı sağlayabildiklerini belirtti.
Ersu, çalışmayla araçlarda yüzde 12 ile 25 arasında yakıt tasarrufu sağlandığını, güç kaybı yaşanmadan torkta yüzde 30'a varan artış gözlemlendiğini ve motor vuruntularının azaldığını ileri sürdü.
