Saçların beyazlaması çoğunlukla yaş ve genetik faktörlerle ilişkili olsa da erken yaşta ortaya çıkan beyazlamada beslenme yetersizlikleri ve bazı yaşam tarzı faktörleri de rol oynayabiliyor. Özellikle B12 vitamini, demir ve bakır gibi mikro besinlerin yetersizliği ile erken saç beyazlaması arasında ilişki bulunduğunu gösteren çalışmalar bulunuyor.
Beyaz Saçın Arkasında Tek Bir Neden Yok
Saça rengini veren melanin pigmentinin üretiminin azalması, saç tellerinin zaman içerisinde gri ve beyaz görünmesine neden oluyor. Yaşlanmayla birlikte doğal olarak gelişebilen bu süreçte genetik yatkınlık en önemli faktörlerden biri olarak gösteriliyor. Erken beyazlamada ise oksidatif stres, sigara kullanımı ve bazı beslenme eksiklikleri üzerinde duruluyor.
Araştırmalarda özellikle düşük B12 vitamini ve ferritin seviyeleriyle erken saç beyazlaması arasında ilişki tespit edildi. Bakır da melanin üretiminde görev alan mekanizmalarda rol oynuyor. Bununla birlikte bu maddelerin eksikliğinin her beyaz saçın nedeni olduğu söylenemiyor.
B12 İçeren Besinler Öne Çıkıyor
B12 vitamini açısından yumurta, et, balık, süt ve süt ürünleri önemli besin kaynakları arasında bulunuyor. Özellikle B12 eksikliği bulunan kişilerde eksikliğin giderilmesi genel sağlık ve saç sağlığı açısından önem taşıyor.
Demir için kırmızı et, yumurta ve kuru baklagiller; bakır için ise kuruyemişler, tohumlar, baklagiller ve bazı deniz ürünleri dengeli beslenmenin parçası olarak tercih edilebilir.
Ancak herhangi bir eksiklik tespit edilmeden yüksek doz vitamin veya mineral takviyesi kullanılması önerilmiyor. Erken saç beyazlaması için piyasaya sunulan çok sayıda takviyenin beyaz saçları yeniden eski rengine döndürdüğünü gösteren güçlü bilimsel kanıt bulunmuyor.
Sigara Saçların Erken Beyazlamasıyla İlişkili
Saç rengini etkileyebilecek faktörlerden biri de sigara kullanımı. Bilimsel çalışmalarda sigara kullanımı ile erken saç beyazlaması arasında ilişki bulunduğu bildiriliyor. Sigaranın oluşturduğu oksidatif stresin saç folikülündeki pigment üreten hücreleri olumsuz etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Bu nedenle dengeli beslenmenin yanı sıra sigaradan uzak durmak ve genel sağlığı destekleyen yaşam alışkanlıklarını sürdürmek saç sağlığı açısından da önem taşıyor.
Beyazlayan Saç Yeniden Siyahlaşır mı?
Saç beyazlamasını kesin olarak durduran veya yaşa ve genetiğe bağlı olarak beyazlamış saçları kalıcı biçimde eski rengine döndüren kanıtlanmış bir besin ya da tedavi bulunmuyor. Pigment üreten hücrelerin işlevini kaybetmesine bağlı gelişen beyazlamanın çoğunlukla kalıcı olduğu belirtiliyor.
Bununla birlikte erken beyazlamanın altında beslenme eksikliği veya başka düzeltilebilir bir faktör bulunuyorsa bunun belirlenmesi ve giderilmesi önem taşıyor.
Erken Beyazlamayı Hafife Almayın
Saçlarda erken yaşta veya kısa süre içerisinde belirgin beyazlama ortaya çıkması durumunda yalnızca kozmetik ürünlere ya da gelişigüzel kullanılan takviyelere yönelmek yerine nedenin araştırılması gerekiyor. B12 ve demir eksikliği ile tiroit fonksiyonlarındaki bazı bozuklukların erken saç beyazlamasıyla ilişkili olabileceğine yönelik bilimsel veriler bulunuyor.
Uyarı: Vitamin ve mineral takviyeleri eksiklik tespit edilmeden bilinçsizce kullanılmamalı. Saçlarda erken veya hızlı beyazlama varsa, özellikle saç dökülmesi ya da başka belirtiler de eşlik ediyorsa sağlık kuruluşuna başvurularak gerekli değerlendirmelerin yapılması öneriliyor.
