Fed'in faiz politikasına ilişkin beklentiler, ekim ayı öncü PMI verileri ve Meta ile Tesla'nın finansal sonuçları yatırımcıların odağında bulunuyor. Türkiye'de ise gözler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) faiz kararına çevrildi.
Küresel pay piyasaları, ABD'de açıklanan enflasyon verileri, Orta Doğu'daki gelişmeler ve yapay zekâ sektörüne yönelik endişelerin etkisiyle haftayı karışık bir seyirle tamamladı.
Enerji fiyatlarındaki yükseliş enflasyon baskısını artırırken ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek dönemde atacağı adımlara ilişkin beklentiler de değişti.
Haftanın ilk bölümünde enerji arzına ilişkin gelişmelerin etkisiyle temkinli bir görünüm sergileyen piyasalarda, hafta ortasından itibaren ABD enflasyonu ve yapay zekâ
yatırımlarının geleceğine yönelik gelişmeler belirleyici oldu. Yeni haftada ekonomik göstergelerin yanı sıra büyük teknoloji şirketlerinin açıklayacağı bilançolar da yakından izlenecek.
ABD'de enflasyon son 4 ayın zirvesinde
Orta Doğu ve Rusya-Ukrayna kaynaklı jeopolitik risklerin enerji maliyetlerini artırması, ABD'de enflasyon üzerindeki baskıyı güçlendirdi. Açıklanan veriler, ülkede yıllık enflasyonun son dört ayın en yüksek seviyesine çıktığını gösterdi.
Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) alt kalemlerinde yükselen enerji fiyatlarının etkisi öne çıktı. Beklentileri aşan enflasyon verileri, Fed'in önümüzdeki dönemde faiz artırımına gidebileceği yönündeki öngörüleri de güçlendirdi.
Para piyasalarında Fed'in gelecek yılın sonuna kadar toplam üç kez faiz artırabileceği beklentisi fiyatlanmaya başladı. Buna karşın ABD tahvil faizleri ve dolar endeksi haftayı düşüşle tamamladı.
Yapay zekâ hisselerinde satış baskısı arttı
Teknoloji ve yarı iletken sektörlerinde artan satışlar, yatırımcıların devlet tahvillerine yönelmesine neden oldu. Yüksek faizlerin, ABD ekonomisinin önemli büyüme kaynaklarından biri haline gelen yapay zekâ yatırımlarını olumsuz etkileyebileceği endişesi öne çıktı.
Yapay zekâ yatırımlarında olası bir yavaşlamanın ekonomik büyümeyi baskılayabileceği değerlendirilirken Fed'in para politikasında beklenen ölçüde sıkılaşmaya gitmeyebileceği yönündeki görüşler de gündeme geldi.
Küresel teknoloji hisselerindeki satış baskısını artıran gelişmelerden biri de Çinli çip üreticisi CXMT'ye ilişkin haberler oldu. Şirketin çip geliştirme alanında ilerleme kaydettiğine yönelik haberler, yarı iletken sektöründeki rekabetin daha da yoğunlaşabileceği beklentisini beraberinde getirdi.
CXMT'nin geliştirdiği çiplerin daha düşük maliyetle üretilip üretilemeyeceğine ilişkin değerlendirmeler, büyük teknoloji şirketlerinin kârlılıklarına yönelik endişeleri artırdı. Bu gelişmeler, yatırımcıların yapay zekâ odaklı teknoloji hisselerindeki pozisyonlarını azaltmasına yol açan unsurlar arasında yer aldı.
Fed yetkililerinden faiz ve enflasyon mesajları
Fed Başkanı Kevin Warsh, Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankasının Tayland'ın başkenti Bangkok'ta düzenlediği yıllık toplantılar kapsamında katıldığı etkinlikte para politikasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Fiyat istikrarını sağlama konusundaki kararlılığı vurgulayan Warsh, gelecek toplantılarda alınabilecek kararlara ilişkin önceden yönlendirme yapmadı.
Warsh, fiyat istikrarını sağlayacaklarını açık biçimde ortaya koyduklarını belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Toplantılara ilişkin önceden bir yargıda bulunmuyorum. Bu yılın geri kalanında yapacağımız toplantılarda ne yapabileceğime dair şimdiden bir şey söylemeyi doğru bulmuyorum."
New York Fed Başkanı John Williams da faiz politikasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Williams, Fed'in bu yıl bir kez daha faiz artırmasının gerekebileceği yönündeki görüşünü korurken söz konusu artışın ardından yeni artırımlara ihtiyaç duyulmayabileceğini belirtti.
Ekonomik görünümün gelecek yıl da yakından izlenmesi gerektiğini ifade eden Williams, çok sayıda unsurun ekonomiyi etkilediğine dikkati çekti.
Williams, enflasyon beklentisine ilişkin değerlendirmesinde, "Hala dezenflasyonist güçlerin devrede olduğuna inanıyorum. Gelecek yıla dair enflasyon öngörüm enflasyonun önemli ölçüde gerilemesi yönünde." dedi.
Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack ise enflasyonun yüzde 2 seviyesine dönmesini sağlamak amacıyla kısıtlayıcı para politikası duruşunun sürdürülmesinin uygun olacağını ifade etti.
Yeni haftada PMI verileri ve teknoloji bilançoları izlenecek
Küresel piyasaların yeni haftadaki önemli gündem maddeleri arasında ekim ayına ilişkin öncü sektörel Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri bulunuyor. Dünya genelinde açıklanacak verilerin ekonomik faaliyetlerin seyrine ilişkin önemli göstergeler sunması bekleniyor.
ABD'de devam eden bilanço sezonunda ise teknoloji şirketi Meta ile elektrikli otomobil üreticisi Tesla'nın finansal sonuçları öne çıkıyor. Teknoloji hisselerinde yaşanan satış baskısının ardından şirketlerin açıklayacağı sonuçlar, yatırımcıların yakından takip edeceği başlıklar arasında yer alıyor.
Türkiye'de gözler Merkez Bankasının faiz kararında
Küresel piyasalardaki yoğun gündeme Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının faiz kararı da eklenecek. AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, TCMB'nin ekim ayında politika faizini 100 baz puan indirmesini bekliyor.
Ekonomistlerin ortak beklentisi, politika faizinin yüzde 37'den yüzde 36'ya düşürülmesi yönünde.
Yeni haftada küresel piyasalarda Fed'in para politikasına ilişkin beklentiler, öncü PMI verileri ve ABD'li teknoloji şirketlerinin bilançoları izlenecek. Yurt içinde ise Merkez Bankasının faiz kararı piyasaların temel gündem maddelerinden biri olacak.
