Tarihi İpek Yolu’nun en önemli ticaret merkezlerinden biri olan Gaziantep, asırlık bedestenleri ve çarşı kültürüyle geçmişin izlerini bugüne taşımaya devam ediyor. Bu eşsiz yapıların başında gelen Kemikli Bedesten, mimari üslubu ve barındırdığı yaşanmışlıklarla kentin en çok ziyaret edilen tarihi mekanları arasında yer alıyor. 1865 yılında Müftü Hacı Osman Efendi tarafından yaptırılan bu nadide eser, Osmanlı döneminin ticari ve sosyal hayatını yansıtan en önemli simgelerden biri olarak dikkat çekiyor.
Temelindeki Gizem: Mecidiye’den Kemikli Bedesten’e
Her biri 15x60 metre ebadında, iki bölümlü ve dikdörtgen planlı olarak kesme taştan inşa edilen bedestenin mimarisi, döneminin estetik anlayışını kusursuz şekilde sergiliyor. Oval çatı yapısıyla örtülü olan çarşının doğu ve batı bölümlerinde ikişer adet anıtsal girişi bulunuyor. İçerisinde canlı bir ticaret hayatına ev sahipliği yapan 72 dükkanın yer aldığı yapı, resmi kayıtlarda "Mecidiye Bedesteni" olarak geçiyor. Ancak inşaatının temel kazıları esnasında çok sayıda kemik bulunması nedeniyle, Gaziantep halkı tarafından zamanla "Kemikli Bedesten" olarak adlandırılmış ve bu isim günümüze kadar ulaşmıştır.
Ahilik Geleneği: Her Sabah Bereket ve Kul Hakkı Duası
Kemikli Bedesten, sadece mimarisiyle değil, yaşattığı esnaf ahlakı ve gelenekleriyle de büyük bir kültürel değer taşıyor. Eski dönemlerde bedestende ticaret, her sabah tüm esnafın katıldığı ortak bir açılış duası ile başlardı. Ahilik kültürünün ve dürüst ticaret ilkelerinin bir yansıması olan ve adeta bir esnaf andı niteliği taşıyan o tarihi dua şu sözlerden oluşuyordu:
"Ey Rabbimiz, günümüzü aydın, pazarımızı hareketli, kazancımızı bereketli kıl. Kazancımıza haram katmadan, hileli mal satmadan, tembel tembel yatmaktan, aldatmaktan, aldanmaktan, hırstan, hileden, faiz kazançtan, şeytana ve nefsimize uymaktan, düşman şerrinden, kul hakkından, insanları ezmekten ve ezilmekten bizi koru. Namerde muhtaç eyleme. Geçim sıkıntısı çektirme, çok verip azdırma, az verip bezdirme. Hastalarımıza şifa, dertlilerimize deva, borçlularımıza ihsan eyle Allahım. Kaza ve belalardan bizleri koru. Ya Rabbi bizleri nimetine şükreden, gerektiği zaman sabreden, kanaatli, gönlü zengin kullarından eyle Allahım. Amin."
Gaziantep'in kalbinde yükselen Kemikli Bedesten, bugün de hem yerli ve yabancı turistlerin uğrak noktası olmaya hem de asırlık ticaret ahlakının sessiz bir tanığı olarak zamana meydan okumaya devam ediyor.
