ADÜ Teknokent bünyesinde faaliyet gösteren Karya Farma HBX Ar-Ge Academy, NASA’nın derin uzay görevlerinde astronotların beslenmesine yönelik yaklaşımından esinlenerek düşük hacimli yeni nesil bir gıda bileşimi geliştirdiğini açıkladı. Çeyrek asırlık bilimsel birikimin ürünü olduğu belirtilen bileşimin, salgın, afet ve savaş gibi olağanüstü durumlarda temel beslenmeye destek sağlaması hedefleniyor.
Karya Farma HBX Ar-Ge Academy Kurucusu Hakan Başlık, Türk bilim insanlarının endemik bitkiler ve deniz ürünleri üzerine yaklaşık 25 yıldır yürüttüğü araştırmaların yeni projede bir araya getirildiğini belirtti.
Başlık, NASA’nın uzun süreli uzay görevlerinde öne çıkardığı düşük hacim, yüksek besin değeri ve sürdürülebilirlik ölçütlerinden esinlenerek, 7 farklı patent çalışmasından elde edilen bilimsel birikimin ortak bir gıda bileşimi modeline dönüştürüldüğünü ifade etti.
Sadece uzay için değil
Geliştirilen formülasyonun, mide ve bağırsak sistemini mümkün olduğunca yormadan temel besin bileşenlerinin alınmasına yardımcı olacak şekilde geliştirilmesinin hedeflendiği belirtildi.
Endemik bitkiler ve deniz ürünlerinden elde edilen bileşenlerin kullanıldığı çalışmada Omega-3, Omega-6 ve Omega-9 yağ asitleri ile çeşitli mineraller, fenolik maddeler ve antioksidan özellik gösteren doğal bileşenler üzerinde durulduğu kaydedildi.
Projenin yalnızca astronotların beslenmesi amacıyla düşünülmediği belirtilirken, geliştirilen düşük hacimli gıda bileşiminin salgın hastalıklar, depremler, büyük yangınlar, savaşlar, kitlesel göçler ve gıda tedarikinin kesintiye uğradığı durumlarda temel beslenmeye destek olması amaçlanıyor.
Az yer kaplaması ve kolay taşınabilmesi hedeflenen ürünün; acil durum stokları, arama-kurtarma çalışmaları, sahra koşulları ve ulaşılması güç bölgelerde değerlendirilmesi planlanıyor.
Uzay koşulları dikkate alınacak
Başlık, uzay görevlerinde kullanılacak ürünlerin ağırlığı, kapladığı alanı, raf ömrü ve oluşturduğu atığın büyük önem taşıdığını belirtti.
Bu doğrultuda gıda bileşiminin küçük hacimli, uzun süre korunabilir ve geri dönüşüm odaklı yaşam sistemlerine uyum sağlayabilecek bir yapıya kavuşturulmasının amaçlandığını aktaran Başlık, ambalajdan kullanım miktarına kadar tüm aşamaların uzay koşulları dikkate alınarak değerlendirilmesinin planlandığını söyledi.
Ürünün tüketim sonrasında mümkün olan en düşük atığı oluşturmasının da çalışmanın temel hedefleri arasında yer aldığı ifade edildi.
7 patentten ortak bilimsel model
Karya Farma HBX Ar-Ge Academy’nin patent portföyünde farklı nutrasötik bileşimler, doğal kaynaklı içerikler, antioksidan özellikler, bağışıklık sistemini desteklemeye yönelik çalışmalar ve çeşitli biyolojik etkileri araştırılan formülasyonların bulunduğu belirtildi.
Başlık, yeni projede patentlerin doğrudan bir araya getirilmesinden ziyade, bu çalışmalardan elde edilen bilimsel bilgi ve deneyimin ortak bir formülasyon modeli içerisinde değerlendirilmesinin hedeflendiğini ifade etti.
Çeyrek asırlık çalışmanın bir karşılığı olduğunu belirten Başlık, endemik bitkiler ve deniz ürünleri üzerinde uzun yıllardır bilimsel araştırmalar yürüttüklerini ve 7 farklı patent çalışmasından elde edilen bilgi birikimini beslenme alanında yeni bir sisteme dönüştürdüklerini kaydetti.
Afet çantalarında da kullanılması hedefleniyor
Gıda bileşiminin yalnızca besin değeri açısından ele alınmadığını belirten Başlık, hedeflerinin mümkün olan en düşük kullanım miktarıyla günlük beslenmeye katkı sağlayan ve mide ile bağırsakları mümkün olduğunca yormayan bir bileşim ortaya çıkarmak olduğunu söyledi.
Başlık, doğal ve biyoaktif bileşenlerle bağışıklık sistemi ile vücudun mikroorganizmalara karşı doğal savunmasının desteklenmesinin amaçlandığını ifade etti.
Çalışmayla uzay görevlerinin yanı sıra afet çantalarında da bulundurulabilecek bir ürün oluşturulmasının hedeflendiği kaydedildi.
