"Üç Ülkeye Sınırı Olan Iğdır İçin Küresel Bir Kazanım"

Açılış töreninde konuşan Iğdır Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ekrem Gürel, ileri teknolojik altyapıya sahip bu nitelikli merkezi kente kazandırmaktan büyük gurur duyduklarını belirtti. Merkezin bölgesel ve uluslararası önemine dikkat çeken Rektör Gürel, şu ifadeleri kullandı:

"Açılışını gerçekleştirdiğimiz bu merkez, Doğu Anadolu Bölgesi'nde bir ilk olma özelliği taşımaktadır. Üç ülkeye sınırı olan, medeniyetlerin kesişim noktası ve adeta bölgenin kalbinde yer alan Iğdır'ımız ile üniversitemiz için bu girişim, hiç şüphesiz küresel ölçekte güçlü bir stratejik kazanımdır. Havacılık Bölümü öğrencilerimizin, sektörde uluslararası geçerliliğe sahip SHGM onaylı sertifikalara tamamen ücretsiz olarak erişmelerini sağlayacağız. Böylece gençlerimizi küresel havacılık standartlarında rekabet edebilir düzeye ulaştıracak, Türk sivil havacılık sektörüne nitelikli bir iş gücü kaynağı kazandırmış olacağız."

"Sınavlara Erişimde Fırsat Eşitliğini Güçlendiriyoruz"

Sivil Havacılık Genel Müdürü Prof. Dr. Kemal Yüksel ise sivil havacılıkta hayata geçirilen kurumsal dönüşüm modelinin önemine değindi. Geliştirilen yeni sistemin sadece bir dijitalleşme projesi olmadığını, eğitimden lisanslandırmaya kadar tüm süreçleri uluslararası standartlara ulaştırdığını belirten Yüksel, şöyle konuştu:

"Bugün açılışını yaptığımız bu sınav merkezi, ortaya koyduğumuz vizyonun çok önemli bir parçasıdır. Artık adaylarımız, ülkemizin farklı bölgelerinde olsalar dahi aynı standartlarda, aynı kalite anlayışıyla, güvenli ve dijital altyapı üzerinden sınavlara katılabileceklerdir. Bu sayede hem coğrafi erişilebilirliği artırıyor hem de eğitimde fırsat eşitliğini en üst düzeye çıkararak güçlendiriyoruz."

Geniş Katılımlı Açılış Töreni

Iğdır Üniversitesi ev sahipliğinde gerçekleştirilen merkezin açılış törenine devlet erkanı ve protokol üyeleri yoğun ilgi gösterdi. Törene Iğdır Valisi M. Fırat Taşolar, Iğdır Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ekrem Gürel, Sivil Havacılık Genel Müdürü Prof. Dr. Kemal Yüksel, İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Zafer Özden, çok sayıda akademisyen, havacılık sektörü temsilcileri ve davetliler katıldı.

"Toplumu suçtan korumanın en etkili yolu çözümler üretmek"
Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürü Çelebi Yılmaz, "Ceza infaz sistemimiz, hükümlüleri yalnızca özgürlüklerinden yoksun bırakmayı değil, onları yeniden topluma kazandırmayı amaçlayan çağdaş bir infaz anlayışı üzerine inşa edilmiştir. Rehabilitasyon, eğitim ve iyileştirme faaliyetleri, infaz hizmetlerimizin merkezinde yer almakta; toplumu suçtan korumanın en etkili yolunun, bireyin yeniden suç işlemesini önleyecek kalıcı çözümler üretmek olduğuna inanıyoruz. Bu anlayış doğrultusunda Türk ceza infaz sistemi, yirmi yılı aşkın süredir fiziki altyapı, insan kaynağı ve dijital dönüşüm ekseninde kapsamlı bir reform sürecinden geçmektedir. Modern infaz anlayışımızın yeni halkasını oluşturan dijital dönüşüm kapsamında, Türk Telekom ile yürüttüğümüz güçlü iş birliği sayesinde hayata geçirilen ACEP Projesi ile hükümlü ve tutukluların aileleriyle görüntülü görüşmeleri, e-Doktor hizmetlerinden yararlanmaları, Bakanlığımızla doğrudan iletişim kurmaları ile dijital kantin ve ödeme hizmetlerine erişmeleri mümkün hâle gelmiştir. Bugün 200 ceza infaz kurumunda kullanılan ACEP, ceza infaz hizmetlerinin daha etkin, şeffaf ve insan odaklı sunulmasına önemli katkılar sağlamaktadır. İmzaladığımız yeni iş birliği protokolüyle büyük veri ve yeni nesil dijital teknolojilerden yararlanarak ceza infaz kurumlarımızın güvenliğini, rehabilitasyon hizmetlerini ve dijital kapasitesini daha da ileri taşımayı hedefliyoruz. Türk Telekom tarafından, ceza infaz personelimize yönelik oluşturulan avantajlı tarife paketlerinin de yakında açıklanması planlanmaktadır. Türk Telekom ile yürüttüğümüz bu stratejik iş birliğinin, kamuda dijital dönüşüm vizyonuna katkı sağlayacağına, yerli ve millî teknolojilerin kamu hizmetlerinde daha etkin kullanılmasına öncülük edeceğine inanıyorum" dedi.

"Kamunun dijital dönüşümünde öncü rol üstleniyoruz"
Türk Telekom CEO'su Ebubekir Şahin, "Türkiye'nin dijital dönüşümüne öncülük eden bir kuruluş olarak, kamu hizmetlerinin modern, hızlı ve kesintisiz şekilde sunulmasını temel önceliklerimiz arasında görüyoruz. Ülkemizin ‘Dijital Türkiye' hedefine katkı sunmaya, kamu kurumlarımızın altyapısını güncel teknolojilerle güçlendirerek iş süreçlerinde verimliliği artırmaya devam ediyoruz. Adalet Bakanlığımızla birlikte yürüttüğümüz ACEP, teknolojinin kamu yönetiminde ne denli dönüştürücü bir etki oluşturabileceğini gösteren önemli bir örnek. İnnova'nın yerli mühendislik gücüyle geliştirdiği bu sistem sayesinde kamu yönetiminde verimliliği artırarak dijital altyapı kurduk. Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü ile gerçekleştirdiğimiz yapay zekâ ve dijital dönüşüme yönelik yeni iş birliği protokolü, bütüncül bir yaklaşımın somut örneklerini teşkil etmektedir. Türk Telekom olarak, fiber altyapımız ve yerli teknoloji çözümlerimizle kamunun dijitalleşme sürecine katkı sağlamaya, ülkemize ve toplumumuza değer üretmeye kararlılıkla devam edeceğiz" dedi.

Başarılı öğrencilere burs
Protokol çerçevesinde okulda öğrenim görecek başarılı öğrencilere eğitimleri boyunca sağlanacak burs desteği ile öğrenciler hem ekonomik olarak desteklenecek hem de başarı teşvik edilecek. Savunma sanayii, havacılık ve uzay teknolojilerinde son yıllarda büyük hamleler gerçekleştiren Türkiye'nin ihtiyaç duyduğu nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesinde Bursa önemli bir rol üstlenecek.
Bursa İl Milli Eğitim Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen bu modelle öğrenciler mühendislikten üretime, bakım teknolojilerinden ileri üretim sistemlerine kadar birçok alanda sektörün ihtiyaç duyduğu bilgi ve becerilerle donatılacak.

Geleceğin teknoloji liderleri Bursa'dan yetişecek
Bu proje, geçtiğimiz hafta BTSO'nun Haziran Ayı Meclis Toplantısı'nda kamuoyuyla paylaşıldı. Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün'ün Bursa iş dünyasıyla bir araya geldiği toplantıda konuşan BTSO Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Burkay, havacılık ve uzay vizyonunun sembolü haline gelen GUHEM'de yıllık ziyaretçi sayısının 1 milyon barajını aştığını duyurarak, bu yapının artık Milli Eğitim Bakanlığı iş birliğiyle açılacak havacılık lisesiyle güçlendirileceğini ve "yarının pilotlarını ve teknoloji liderlerini" yetiştireceklerini açıkladı.
Burkay sözlerini "GUHEM Havacılık ve Uzay Teknolojileri Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi; yalnızca yeni bir okul değil, Türkiye'nin yüksek teknoloji hedeflerine katkı sunacak güçlü bir eğitim vizyonunun somut göstergesi olacak. Bursa İl Milli Eğitim Müdürlüğünün öncülüğünde hayata geçirilen bu model; öğrencileri geleceğin pilotları, teknisyenleri, mühendisleri ve teknoloji liderleri olarak yetiştirirken Bursa'yı da havacılık ve uzay alanında nitelikli insan kaynağının merkezi haline getirmeyi hedefliyor." diyerek sürdürdü.
Bursa İl Milli Eğitim Müdürü Gürhan Çokgezer de mesleki ve teknik eğitimde en temel hedefin; öğrencileri yalnızca bugünün değil, geleceğin mesleklerine hazırlayacak güçlü eğitim ortamlarını tesis etmek olduğunu ifade ederek GUHEM Havacılık ve Uzay Teknolojileri Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nin, bu anlayışın en somut örneklerinden biri olduğunu vurguladı.
Çokgezer, "Bursa'nın güçlü sanayi altyapısını eğitimle buluşturan bu model sayesinde öğrencilerimiz, sektörün gerçek üretim ortamlarında uygulamalı eğitim alma fırsatı yakalayacak; bilgi, beceri ve deneyimi aynı anda kazanacaktır. Havacılık ve uzay teknolojileri, ülkemizin stratejik gelişim alanlarının başında gelmektedir. Bursa İl Milli Eğitim Müdürlüğü olarak gençlerimizin bu alanlarda nitelikli bireyler olarak yetişmelerini, milli teknoloji hamlesine katkı sunmalarını ve ülkemizin geleceğinde söz sahibi olmalarını önemsiyoruz." dedi.

Avrupa'nın En Büyüğü, Türkiye'nin İlki
BTSO tarafından hayata geçirilen ve Avrupa'nın sayılı merkezleri arasında gösterilen GUHEM, bugüne kadar milyonlarca ziyaretçiyi bilim ve teknolojiyle buluşturdu.
Yaklaşık 13 bin metrekarelik alana kurulu merkez; 150'den fazla interaktif eğitim düzeneği, havacılık eğitim merkezi, uzay inovasyon laboratuvarları, robotik kodlama alanları ve bilim atölyeleriyle Türkiye'nin en kapsamlı uzay ve havacılık merkezlerinden biri olma özelliğini taşıyor.
Türkiye'nin ilk astronotu Alper Gezeravcı'nın uzay yolculuğu sürecinde de önemli etkinliklere ev sahipliği yapan GUHEM, şimdi bu güçlü altyapısını örgün mesleki eğitimle buluşturarak yeni bir misyona hazırlanıyor.

DEPSAŞ Enerji’nin devreye alacağı yeni müşteri bilgi sistemi, müşteri hizmetleri, saha operasyonları, faturalandırma ve ödeme hizmetleri gibi birçok süreci bütünleşik bir yapıda yönetecek. Bu sayede müşteri işlemlerinde hız, doğruluk ve izlenebilirlik artarken, hizmet kanalları arasındaki veri akışının daha güvenli ve verimli hale gelmesi hedefleniyor. Yerli ve milli teknoloji altyapısıyla geliştirilen sistem, şirketin dijitalleşme vizyonunun da önemli bir parçasını oluşturuyor. Devreye alınacak yeni müşteri bilgi sistemiyle ilgili DEPSAŞ Enerji Genel Müdürü Murat Karagüzel şunları söyledi:
"Müşterilerimize daha hızlı, güvenli ve kaliteli hizmet sunmak için teknolojiye ve dijitalleşmeye aralıksız olarak yatırım yapıyoruz. Bugüne kadar AR-GE, yapay zeka destekli uygulamalar, veri analitiği ve dijital saha yönetimi gibi birçok alanda önemli projeleri hayata geçirdik. Bu alanlarda kazandığımız tecrübeyi şimdi müşteri hizmetleri süreçlerimize de taşıyoruz. Bu dönüşümü hayata geçirirken altyapımızda yerli ve milli yazılımların kullanılmasına özel önem verdik. Yaklaşık 3 yıldır, 250’yi aşan mühendis ve uzman ekibimizin katkısıyla üzerinde çalıştığımız bu yeni sistem sayesinde abonelik, faturalama, tahsilat, borç sorgulama ve müşteri hizmetleri süreçlerini daha bütünleşik, daha izlenebilir ve daha güvenli bir yapıya kavuşturuyoruz. Sistem devreye alındığında müşterilerimiz işlemlerini dijital kanallar üzerinden daha hızlı, kolay ve güvenli şekilde gerçekleştirebilecek."

İşlem güvenliği ve veri bütünlüğü güçlenecek

Yeni sistemle birlikte müşteri verilerinin daha güvenli bir altyapıda yönetilmesi, işlem süreçlerinde standardizasyonun artırılması ve hizmet kalitesinin daha da yükseltilmesi amaçlanıyor. Sistem geçişinin ardından müşteriler açısından en önemli yeniliklerden biri ise tesisat numarası yerine hesap numarası kullanımına geçilerek işlemlerini daha kolay ve hızlı bir şekilde yapabilecek. Müşterilere SMS yoluyla bildirilecek olan yeni hesap numaraları ayrıca fatura çıktılarında, web sitesi ve çağrı merkezi kanallarından da sorgulanabilecek.

Yeni sistem 10 Temmuzda kullanıma sunulacak

Yerli ve milli müşteri bilgi sistemine geçiş çalışmaları nedeniyle yeni abonelik, abonelik iptali, tahsilat işlemleri (sorgulama/ödeme) gibi bazı abonelik işlemleri DEPSAŞ Enerji’nin dijital kanalları, hizmet noktaları ve e-devlet üzerinden 7 Temmuz saat 18.00’e kadar yapılabilecek. Ayrıca sistemin kapalı kalacağı üç gün boyunca bazı abonelik hizmetleri kısıtlı olarak verilebilecek. Yine bu süreç boyunca fatura ödemelerinde mağduriyet oluşmaması için de ek önlem alındı. Bu kapsamda mevcut faturaların son ödeme tarihleri yeniden düzenlenerek sistemin açıldığı günden sonraki günlere ertelendi. 10 Temmuz saat 08.00’de yeni müşteri sisteminin devreye girmesiyle birlikte müşteriler tüm abonelik işlemlerini eskiden olduğu gibi dijital kanallar ve e-devlet üzerinden devam edebilecek, borç sorgulama ve ödeme işlemlerini ise tüm ödeme kanalları aracılığıyla gerçekleştirebilecek.

Kamu Kurumları ve Hizmet Binalarındaki Noktalar

Vatandaşların günlük resmi işlemlerini sürdürürken atıklarını da kolayca ulaştırabileceği ana kamu binalarındaki DOA Geri Dönüşüm Noktaları şu şekilde sıralandı:

• Gaziantep Büyükşehir Belediyesi (GBB) Ana Hizmet Binası

• Gaziantep Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü

• Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Engelsiz Yaşam Merkezi

• Smart Water Arıtma Tesisi

Eğitim, Bilim ve Kültür Merkezleri

Özellikle gençlerin ve kursiyerlerin geri dönüşüm bilincini artırmak adına eğitim ile kültür odaklı merkezlere de DOA üniteleri yerleştirildi. Bu kapsamda öne çıkan noktalar şunlar oldu:

• Gaziantep Üniversitesi (GAÜN) Merkez Kampüsü

• Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (GİBTÜ) Yerleşkesi

• Müzeyyen Erkul Bilim Merkezi

• Şahinbey Kongre ve Sanat Merkezi

• Mehmet Akif Ersoy GASMEK Kurs Merkezi

• Prof. Dr. Alâeddin Yavaşca Eğitim ve Sanat Merkezi

• Güvenevler Halil Karaduman Sanat Merkezi

Alışveriş Merkezleri, Zincir Marketler ve Gross Alanlar

Vatandaşların günlük mutfak ve ev alışverişlerini yaparken atık toplama sistemine kolayca ulaşabilmesi amacıyla yoğun kullanılan market noktalarına da yer verildi:

• Migros Küçük Kızılhisar Şubesi

• Gaziantep Şahinbey Gross Market

• 3001 Gaziantep Gross Market

• BİM Kartaltepe Şubesi

• BİM Gaziler Şubesi

Yetkililer, çevre kirliliğinin önüne geçilmesi ve ekonomiye katkı sağlanması amacıyla tüm Gazianteplileri kendilerine en yakın DOA noktasını kullanmaya ve geri dönüşüm hareketine destek vermeye davet etti.

Türkiye'nin savunma sanayi kabiliyetlerinin, uluslararası işbirliklerinin ve müttefiklik ruhunun öne çıkarılacağı programa geniş çaplı katılım sağlanacak.

Resepsiyona, NATO ve müttefik ülkelerin askeri ve sivil üst düzey yetkilileri ile uluslararası savunma sanayi şirketlerinin yöneticileri iştirak edecek.

Türk savunma sanayi ürünlerinin katılımcılar için sergileneceği etkinlikte, havacılık platformları da gökyüzünde yerini alacak.

Program kapsamında milli hava platformları gösteri uçuşları yapacak.

Avrupa Güney Rasathanesi (ESO) astronomları tarafından bilgisayar modellemesi kullanılarak gerçekleştirilen çalışmada, gezegenin yörüngesinde 100 bin uydu bulunması ihtimali ve bu uyduların olası parlaklık seviyeleri derinlemesine incelendi. Araştırmanın sonuçları, bilim dünyasının saygın yayınlarından "Astronomy & Astrophysics" dergisinde yayımlandı.

Aynalı Uydular Arka Plan Işığını Yüzde 300 Artıracak

Araştırmada, özellikle dev uzay aynalarıyla donatılmış uydu grubunu yörüngeye fırlatarak hava karardıktan sonra güneş ışığını yeryüzüne yönlendirmeyi amaçlayan Reflect Orbital şirketinin projesi de masaya yatırıldı. Elde edilen verilere göre, bu şirketin planladığı 50 bin uyduluk grubun, gökyüzündeki arka plan ışığını yüzde 200 ila 300 oranında artırabileceği saptandı.

Bu projedeki her bir aynanın dolunaydan daha parlak olacağı ve uyduların Dünya'nın her yerinden herkes tarafından çıplak gözle görülebileceği sonucuna varıldı. Uluslararası Astronomi Birliğine göre, doğal karanlık gökyüzü koşullarına kıyasla ışık kirliliğinde yaşanacak yüzde 10'dan fazla bir artış bile astronomi bilimi için ölümcül bir nitelik taşıyor.

Araştırmanın baş yazarı Olivier Hainaut, uydu kaynaklı ışık kirliliğinden kaçılamayacağı uyarısında bulunarak şehir ışıklarından uzak bölgelerde bile gökyüzünün uydular yüzünden aydınlanacağına işaret etti. Hainaut, konuya ilişkin endişelerini şu sözlerle dile getirdi:

"Teleskopları çalıştırmanın artık bir anlamının kalmayacağı durumlara ulaşabiliriz çünkü tüm veriler bozulacak. Işık kirliliğinde yüzde 10'luk bir artış olursa tüm pozlama sürelerini yüzde 10 artırmanız gerekir. Bu artış doğrudan orantılıdır. Şirketin önerdiği şey, gözlemlerimizi neredeyse imkansız hale getirir. Bunlar, son derece parlak uydular."

Açıklamada, yeni organizasyonla dünya genelindeki müşterilere yapay zeka tabanlı dönüşüm süreçlerinde destek sağlanacağı aktarıldı.

Söz konusu yapının sektördeki en büyük ve sonuç odaklı mühendislik organizasyonu olacağı vurgulanan açıklamada, bu girişim için 2,5 milyar dolarlık yatırım yapılacağı kaydedildi.

Açıklamada, müşterilerle birlikte ölçülebilir iş sonuçlarına dayalı yapay zeka sistemlerinin tasarlanması, geliştirilmesi, devreye alınması ve sürekli iyileştirilmesi için 6 bin uzmanın görevlendirileceği bildirildi.

Hasan Kalyoncu Üniversitesi'nin farklı mühendislik bölümlerinde eğitim gören 7 öğrenciden oluşan Viento Teknogaraj Takımı, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi tarafından hayata geçirilen Teknogaraj'da yürüttüğü çalışmalarla geçen yıl yarışmanın birincisi olurken, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii Özel Ödülü'nün de sahibi olmuştu.

Yeni yarışma hazırlıklarını sürdüren ekip, İHA'nın uçuş hızı, manevra kabiliyeti, atış isabet oranı ve yük taşıma kapasitesini artıran yeni versiyonu üzerinde çalışmalarını tamamladı.

Takım kaptanı ve Havacılık ve Uzay Mühendisliği Bölümü öğrencisi Irmak Dağlı, tamamen otonom görev yapabilen İHA'nın daha hafif ve dayanıklı olması amacıyla köpük malzemeden üretildiğini belirtti. Dağlı, bu sayede daha uzun uçuş süresi elde ettiklerini, yarışmada istenen sekiz şeklindeki uçuş manevrası ile yük taşıma görevini başarıyla yerine getirebildiklerini ve havadan görüntü aktarımı yapabildiklerini ifade ederek, hedeflerinin yeniden birincilik olduğunu söyledi.

Yazılım Mühendisliği Bölümü öğrencisi Ömer Eren Özoğlu ise geliştirdikleri simülasyon altyapısıyla gerçek hava koşullarını dijital ortama taşıyarak yazılım testlerini uçak hazır olmadan gerçekleştirebildiklerini belirtti. Özoğlu, sistem sayesinde olası hataları önceden tespit ederek daha güvenilir bir uçuş altyapısı oluşturduklarını kaydetti.

Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü öğrencisi Burak Kaya da yarışmanın ön tasarım inceleme sürecini tamamladıklarını ifade ederek, İHA'nın geçen yıla göre önemli teknik iyileştirmelerle geliştirildiğini söyledi.

Kaya, aracın uçuş hızının 13 kilometreden 16 kilometreye yükseldiğini, manevra kabiliyetinde yüzde 15-16, atış isabet oranında ise yüzde 7-8 artış sağlandığını belirtti. Geçen yıl 200 gram yük taşıyabilen İHA'nın artık her kanadında 400 gram yük taşıyabildiğini ifade eden Kaya, bu yıl da TEKNOFEST'te birincilik kürsüsüne çıkarak şampiyonluklarını korumayı amaçladıklarını dile getirdi.

Mühendislik ve teknoloji vizyonu katılımcılarla paylaşıldı
Etkinlik boyunca İstanbul Gelişim Üniversitesi'nin mühendislik, teknoloji ve girişimcilik alanlarında yürüttüğü çalışmalar, Halkla İlişkiler ve Tanıtım Daire Başkanlığı koordinasyonunda katılımcılara aktarıldı. Üniversitenin araştırma-geliştirme faaliyetleri, teknoloji odaklı projeleri ve yenilikçi eğitim yaklaşımı tanıtılırken, mühendislik alanındaki ulusal ve uluslararası başarıları da katılımcılarla paylaşıldı.
Organizasyonda yer alan Gökkuşağı Koleji Genel Müdürü Mesut Doner de özellikle Cambridge eğitim sistemi başta olmak üzere yürüttüğü akademik faaliyetler ve eğitim modeli hakkında ziyaretçilere bilgilendirmelerde bulundu.

JetDrone projesi büyük ilgi gördü
Programın dikkat çeken bölümlerinden biri ise İstanbul Gelişim Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi tarafından yürütülen TUSAŞ Ödüllü İGÜ JetDrone Projesi oldu.
Etkinlik alanında sergilenen İGÜ JetDrone prototipi, katılımcılar tarafından yoğun ilgiyle incelenirken proje ekibi tarafından geliştirilen teknolojiye ilişkin bilgiler paylaşıldı. Prototipin motorlarının çalıştırılmasıyla gerçekleştirilen teknik gösterim, projenin ulaştığı geliştirme seviyesini ortaya koyan önemli anlardan biri olarak öne çıktı.

Teknoloji üreten projeleri hayata geçiriyor.
İstanbul Gelişim Üniversitesi, mühendislik alanında yürüttüğü akademik çalışmalar, araştırma merkezleri, laboratuvarları ve teknoloji odaklı projeleriyle ulusal ve uluslararası düzeyde faaliyetlerini sürdürüyor.
Üniversiteden yapılan açıklamaya göre, ABET akreditasyonuna sahip mühendislik programları, Teknoloji Transfer Ofisi çalışmaları ile patent ve faydalı model başvuruları, mühendislik alanındaki araştırma ve geliştirme faaliyetleri arasında yer alıyor.
Açıklamada, son yıllarda yapay zekâ teknolojileri, savunma sanayii, havacılık, sürdürülebilirlik ve ileri teknoloji alanlarında çeşitli projelerin yürütüldüğü belirtilirken, uygulamalı eğitim modeli, girişimcilik ekosistemi ve teknoloji transferi faaliyetleriyle öğrencilerin araştırma ve geliştirme süreçlerine katılımının desteklendiği ifade edildi.

Kadınların mühendislikte güçlenmesine destek sürüyor
Kadın mühendislerin bilgi, üretim ve teknoloji ekosistemindeki rolünü güçlendirmeyi amaçlayan program, sektör temsilcileri, akademisyenler ve mühendisleri aynı platformda buluşturdu.
İstanbul Gelişim Üniversitesi, mühendislik alanında kadınların görünürlüğünü artıran ve sektör ile akademiyi aynı çatı altında buluşturan başarılı organizasyon için Tüm Mühendis Kadınlar Derneği'ne (TÜMKAD) teşekkür etti. Üniversite yetkilileri, kadın mühendislerin mesleki gelişimini destekleyen ve genç nesillere ilham veren bu tür iş birliklerinin bilim, teknoloji ve toplumsal kalkınma açısından önemli katkılar sunduğunu belirterek, benzer organizasyonlarda yer almaya ve destek vermeye devam edeceklerini ifade etti.

1776 yılında sadece 6 gezegen bilinirken, bu sayı yeni keşifler ve değişen bilimsel kriterlerle zaman zaman 9’a, hatta kısa süreliğine 11’e kadar yükseldi; günümüzde ise resmi olarak 8 gezegende karar kılındı.

Bu dinamik tablo, bilimin mutlak doğrulardan ibaret olmadığını, yeni kanıtlar ışığında kendini sürekli güncelleyen bir süreç olduğunu gözler önüne seriyor.

Keşifler arttıkça yapılan sınıflandırmalar değişti

Teleskop teknolojisinin gelişmesiyle birlikte insanlık sadece yeni dünyalar bulmakla kalmadı, gök cisimlerini tanımlama biçimini de değiştirdi.

1781'de Uranüs'ün bulunmasıyla genişleyen harita, 1801 yılında Mars ile Jüpiter arasında Ceres'in keşfedilmesiyle daha da büyüdü.

Ceres ve ardından bulunan benzer üç cisimle birlikte gezegen sayısı bir dönem 11'e kadar çıktı. Ancak bilim insanları bu cisimlerin farklı bir yapıya sahip olduğunu fark ederek onları "asteroit" olarak yeniden sınıflandırdı.

1846’da Neptün’ün, 1930’da ise Plüton’un keşfi, uzun yıllar kabul gören 9 gezegenli modeli doğurdu.

Plüton’u tahtından eden keşif: Kuiper kuşağı

Yirminci yüzyılın sonlarına kadar Güneş Sistemi'nin yapısı oldukça net ve düzenli kabul ediliyordu. Ancak 1990’ların başında Neptün’ün ötesinde, Plüton’a benzeyen binlerce buzlu gök cisminin yer aldığı Kuiper Kuşağı keşfedildi.

Bu keşif, Plüton'un aslında benzersiz bir gezegen olmadığını, devasa bir buzlu cisimler topluluğunun sadece bir üyesi olduğunu gösterdi.

Yaşanan bu büyük zihniyet değişiminin ardından Uluslararası Astronomi Birliği, 2006 yılında bir gök cisminin gezegen sayılabilmesi için yörüngesini diğer küçük cisimlerden temizlemiş olması şartını getirdi. Plüton bu kurala uymadığı için "cüce gezegen" statüsüne alındı ve resmi sayı tekrar 8’e düştü.

Uzayın derinliklerinde keşif süreci devam ediyor

Uzmanlar, isimlerin ve sınıfların değişmesinin gök cisimlerinin doğasını değiştirmediğini, ancak bilimin doğru soruları sormasına zemin hazırladığını vurguluyor.

Geçmişte yeni bulgularla isimleri değiştirilen dinozor fosillerinde olduğu gibi, astronomi dünyası da evreni öğrendikçe tanımlarını tazelemeye devam ediyor.

İki yüz elli yıl önce sadece 6 gezegenden haberdar olan insanlık, bugün Güneş Sistemi'nin sınırlarında henüz yolun çok başında olduğunu biliyor ve gelecekteki yeni keşiflerin bu sayıyı yeniden değiştirmesi ihtimalini açık tutuyor.

Kacır, burada yaptığı konuşmada, toplamda 13 milyon avro büyüklüğünde yatırımla hayata geçen merkezin başkente, Türkiye'ye ve millete hayırlı olmasını diledi.

Yenilikçi teknolojilerin sağlık sistemlerine entegrasyonu ve dijital dönüşümün, sağlık hizmetlerinin erişilebilirliğini, etkinliğini ve sürdürülebilirliğini artıran yeni bir dönemi beraberinde getirdiğini belirten Kacır, sağlıkta yaşanan bu dönüşümü milletin refahı ve insanlığın ortak iyiliği için bir fırsat penceresine dönüştürmeye hazır olduklarının altını çizdi.

Kacır, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, son 23 yılda Milli Teknoloji Hamlesi'ni vizyondan gerçeğe dönüştürmek üzere güçlü bir AR-GE ve inovasyon altyapısı oluşturduklarını dile getirdi.

Yüksek teknolojiye sahip şehir hastaneleri ve dijital sağlık uygulamalarıyla muazzam bir sağlık altyapısı inşa ettiklerine dikkati çeken Kacır, sağlıkta Türkiye'nin ihtiyaçlarını yerli ve milli çözümlerle karşılamalarına imkan tanıyan bir teknoloji geliştirme altyapısını da eş zamanlı olarak Türkiye'ye kazandırdıklarını kaydetti.

Son 1 yılda 70 milyar liralık yatırım

Bakanlık olarak, sektördeki özgün üretim kapasitesini güçlendirecek yeni teşvik ve destek mekanizmalarını hayata geçirdiklerini ve program ve projeleri devreye aldıklarını vurgulayan Kacır, şöyle devam etti:

"Son 1 yılda sağlık endüstrisinde 161 yatırıma teşvik belgesi düzenleyerek 70 milyar liranın üzerinde yatırımı harekete geçirdik ve 5 binden fazla nitelikli istihdamın önünü açtık. Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı kapsamında biyobenzer ilaçlardan kanser ve otoimmün ilaçlara, ortopedik cihazlar ve protezlerden yenilikçi eşdeğer ilaçlara kadar toplam büyüklüğü 23 milyar lirayı aşan 36 yatırım projesini destekliyoruz. HIT-30 Programı ile biyoteknolojik ilaçlardan yenilikçi sağlık teknolojilerine, akıllı tıbbi cihazlardan teknolojik gıdalara uzanan geniş bir alanda sağlık ekosistemimize büyük ölçekli ve nitelikli yatırımlar kazandırmak arzusundayız. TÜBİTAK burs ve destek programlarımızla sağlık alanında teknoloji geliştirme kabiliyetimizi geliştirmek üzere, son 23 yılda 14 bin 344 projeye ve 18 binden fazla bilim insanı ile gencimize 82 milyar lira destekte bulunduk. TÜBİTAK Aşı ve İlaç Geliştirme Kampüsü'nü hizmete aldık. Bugüne kadar 75 AR-GE merkezinin ve teknoparkların bünyesinde çalışmalarını yürüten 900'ün üzerinde teknoloji girişiminin araştırma projelerine destek verdik. 2016'da Türkiye ilaç pazarında imal ilaçların payı kutu bazında yüzde 79, değer bazında yüzde 44 seviyesindeyken, geçtiğimiz yıl kutu bazında yüzde 91'in, değer bazında ise yüzde 56'nın üzerine çıktık. Tıbbi cihaz tarafında ise 2016'da ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 19 iken bugün yüzde 40'a ulaştık."

AnkaTheraHub'ın özellikleri

Kacır, Türkiye'nin biyomedikal teknolojilerinde sahip olduğu yüksek potansiyeli harekete geçirecek AnkaTheraHub'ın açılışını gerçekleştirdiklerini belirterek, Bakanlığın Avrupa Birliği (AB) destekli Rekabetçi Sektörler Programı kapsamında hayata geçirilen bu altyapıyı uluslararası standartlarda akredite laboratuvarları ve yetkin insan kaynağıyla girişimcilerin ve sanayicilerin yenilikçi sağlık teknolojilerini geliştirebileceği bir platform olarak kurguladıklarını anlattı.

İleri teknolojide uzmanlaşmış 10 birimiyle hizmet verecek bu büyük merkezin, hassas tıp alanında Türkiye'nin AR-GE ve inovasyon kapasitesini üst lige taşıyacağını dile getiren Kacır, şu ifadeleri kullandı:

"Yeni nesil dizileme, gelişmiş klinik analiz sistemleri, antikor ve aşı süreç optimizasyon teknolojileri, mikro-radyasyon altyapıları ile ileri hücresel görüntüleme ve analiz çözümleriyle de araştırma, test ve ürün geliştirme faaliyetlerini destekleyecek, KOBİ'lerin ileri teknolojilere erişimini kolaylaştırarak rekabet güçlerini artıracak. Teknoloji transferi, patentleme, mentörlük, eğitim ve kapasite geliştirme çalışmalarıyla araştırmacılarımızın ve girişimcilerimizin yenilikçi fikirlerini ticarileşebilir ürünlere dönüştürmelerine rehberlik edecek. Böylece AnkaTheraHub, yalnızca bir araştırma altyapısı olarak değil aynı zamanda bilimsel bilginin sanayiyle buluştuğu, girişimlerin güçlendiği ve yüksek katma değerli sağlık teknolojilerinin geliştirildiği stratejik bir yenilik platformu olarak faaliyet gösterecek. Merkezin özellikle tanı ve tedaviyi aynı hedefte buluşturan teranostik yaklaşımıyla kişiye özgü sağlık çözümlerini odağına alan hassas tıp alanlarında yüksek düzeyde uzmanlaşmış olması, ülkemizin biyomedikal teknolojilerde özgün ürün geliştirme ve küresel rekabet kapasitesine önemli katkılar sunacak."

Kacır, AnkaTheraHub'ın araştırmadan üretime kadar uzanan kritik kabiliyetlerinin firmalara tek bir merkezde sunabilecek altyapıya sahip olmasının Türkiye'nin biyoteknoloji ekosistemi için önemli bir kazanım olduğunun altını çizdi.

AnkaTheraHub'ın Türkiye ve küresel sağlık ekosistemi adına dünyada yankı uyandıracak girişimlere ev sahipliği yapacağına inandığını belirten Kacır, şunları kaydetti:

"Çok kısa bir sürede biyoteknolojik ve genomik araştırmalara tahsis ettiğimiz destekleri önemli ölçüde artıracağız. Sağlık alanındaki büyük verinin ülke sınırları içerisinde güvenilir ve sistematik bir biçimde depolanmasını teminat altına alacak, sahip olduğumuz verinin yeni buluşların önünü açmasını sağlayacak Ulusal Omiks Platformunu araştırmacılarımızın hizmetine sunacağız. Etken madde, ilaç ve tıbbi cihazda yerli üretim kapasitemizde sıçrama sağlayacak, kritik alanlarda dışa bağımlılığı azaltacağız. Biyoteknoloji Üretim Programı ile TÜBİTAK, üniversiteler ve Sağlık Bakanlığı eşgüdümünde araştırma altyapılarını güçlendirecek, kamu alımlarını kaldıraç olarak değerlendirerek yerli biyoteknolojik ilaç üretimini kararlılıkla destekleyeceğiz."

"Yüzlerce kişinin emeği var"

Ankara Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necdet Ünüvar da bu yıl kuruluşlarının 80'inci yılı olduğunu belirterek, "80. yılımızda AnkaTeraHub gibi gerçekten sadece bilgi değil aynı zamanda teknoloji üreten ve sadece ulusal değil uluslararası bağlamda da çok kıymetli ürünler ortaya koyabilecek bir merkezin açılışını yapıyoruz. Burada üretim yapmak gerekiyor. Çünkü devletimizin verdiği imkanlar var, Sanayi Bakanlığımızın bize herhangi bir onayı olmasa böyle bir merkezi kuramayız. AB'den aldığımız fon kaynaklarımız var, 6 yıldır sürekli takip ettiğim yüzlerce kişinin emeği var. O kadar büyük çabayı bizim mutlaka bir ürüne dönüştürmemiz ve elimizde 'Bak bunu ürettik' diyebileceğimiz bir şey yapmak gerekiyor." şeklinde konuştu.

Türkiye'nin ilk nükleer enerji santrali Akkuyu Nükleer Güç Santralindeki (NGS) çalışmaları değerlendiren Dedusenko, "Akkuyu NGS projesi şu anda en yoğun ve aktif aşamasında. Birinci güç ünitesindeki inşaat çalışmaları tamamlandı ve şu anda işletmeye alma öncesi testler devam ediyor. Reaktörün montajı tamamlandı. Temsili yakıt demetleri reaktöre yüklendi ve artık hidrolik testler aşamasına geçiliyor. Tüm bu çalışmalar, birinci güç ünitesinin bu yıl içerisinde işletmeye alınmasını sağlamak için gereklidir." diye konuştu.

Dedusenko, santraldeki diğer ünitelere ilişkin, "İkinci, üçüncü ve dördüncü güç ünitelerinin inşaatı aktif olarak devam ediyor. 2'nci güç ünitesinde iç koruma kabuğunun montajı tamamlandı. Böylece reaktör binasının içinde "temiz bölge" oluşturulmuş oldu." bilgisini paylaştı.

Türk şirketleri ve yerli sanayinin Akkuyu NGS projesindeki rolüne de değinen Dedusenko, "Türk şirketleriyle yürüttüğümüz işbirliği sürekli gelişiyor ve kapsamı giderek genişliyor. Projenin hayata geçirilmeye başlandığı günden bu yana 2 bin şirket tedarikçi ve yüklenici olarak Akkuyu NGS projesinde görev aldı. Bugün ise sahada 300'ün üzerinde şirket aktif olarak faaliyet gösteriyor." ifadelerini kullandı.

Dedusenko, Türk şirketlerinin Akkuyu NGS'de elde ettiği tecrübeyle yurt dışı projelerinde de yer aldığını belirterek, şöyle devam etti:

"Türk şirketleri yalnızca Türkiye'deki Akkuyu NGS projesinde görev alma fırsatı bulmakla kalmıyor, aynı zamanda Rosatom'un dünyanın farklı ülkelerinde yürüttüğü projelerin sunduğu imkanlardan da yararlanıyor. Örneğin, Türkiye'nin teknik destek kuruluşu NÜTED, Rosatom'un Macaristan'da yürüttüğü projede görev alıyor. Bunun yanı sıra, Türk şirketlerinin Akkuyu NGS projesinde edindiği bilgi birikimi ve deneyim, Rosatom'un Mısır'da yürüttüğü projede de değerlendiriliyor. Bu deneyimin önümüzdeki dönemde diğer uluslararası projelere de taşınacağına ve Türk şirketlerinin bu projelerdeki rolünün giderek artacağına inanıyorum."

"Çevre dostu ulaşım çözümlerini hayata geçirmeyi planlıyoruz"

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom'un nükleer enerjinin yanı sıra birçok ileri teknoloji alanında faaliyet gösteren çok yönlü bir teknoloji şirketi olduğunu aktaran Dedusenko, şunları kaydetti:

"Türkiye'de de Akkuyu NGS sahasının sunduğu bütün imkanlardan yararlanarak, bu teknolojileri nükleer santralin inşasıyla eş zamanlı olarak hayata geçirmeyi hedefliyoruz. Örneğin bugün, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve Türk iş ortaklarımızla birlikte, Akkuyu NGS sahasının kullanım alanını genişletmeyi ve nükleer enerji ile yenilenebilir enerji kaynaklarını bir araya getiren hibrit enerji çözümlerini değerlendiriyoruz. Rosatom'un rüzgar enerjisi teknolojileri alanında da önemli çalışmaları bulunuyor. Ayrıca, dijital dönüşümün hız kazandığı günümüzde veri merkezlerinin kurulmasına yönelik projeler üzerinde de çalışıyoruz. Bir diğer önemli başlık ise bölgesel kalkınma. Akkuyu NGS ile birlikte bölge gelişirken, Rosatom'un batarya teknolojilerinden yararlanarak çevre dostu ulaşım çözümlerini hayata geçirmeyi planlıyoruz. Bu kapsamda, santral çevresinde elektrikli otobüsler ve elektrikli araçlardan oluşan temiz ulaşım altyapısının oluşturulması üzerinde çalışıyoruz."

"COP31'de yeni hedefler, işbirlikleri ve ticari girişimler bekliyoruz"

Dedusenko, bu yıl Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'na (COP31) ilişkin de "Türkiye'nin COP31'e ev sahipliği yapacak olmasını son derece anlamlı buluyoruz. Bunun en önemli nedenlerinden biri, Türkiye'nin Rosatom ile birlikte nükleer enerji teknolojilerine sahip ülkeler arasına katılmış olması. Biz de Türkiye gibi bu zirveden yeni hedeflerin, yeni işbirliklerinin ve yeni ticari girişimlerin ortaya çıkmasını bekliyoruz." değerlendirmesinde bulundu.

Rosatom'un COP31 kapsamında planladığı etkinliklere de değinen Dedusenko, "Bu yıl 'Nükleer Günler' adı altında özel bir etkinlik programı gerçekleştirmeyi planlıyoruz. Bilim dünyasını, iş çevrelerini ve ilgili tüm paydaşları bu etkinliklere katılmaya davet ediyoruz. Yaklaşık üç yıl öncesine kadar nükleer enerji COP gündeminde bugünkü kadar güçlü bir yer tutmuyordu. Ancak Rosatom'un ve sektördeki diğer paydaşların ortak çabaları sayesinde bugün nükleer enerji COP gündeminin ayrılmaz bir parçası haline geldi." diye konuştu.

Dedusenko, sözlerini şöyle tamamladı:

"Bu yıl zirveye ev sahipliği yapacak ülke olarak Türkiye'nin de nükleer enerjinin geliştirilmesine yönelik yeni hedefler ortaya koyacağını ve nükleer enerjinin yeşil sertifikasının daha da güçlendirilmesine katkı sağlayacak adımlar atacağını düşünüyoruz. Bunun yeni yatırımların önünü açacağına ve daha fazla Türk şirketinin bu projelerde yer almasını teşvik edeceğine inanıyoruz."

Yetişkinlerden Üç Kat Daha Hızlılar

UNICEF'in küresel analizinde, yapay zekanın hayatın her alanında büyüyen bir parça haline geldiği vurgulanırken çocukların bu teknolojiyi benimseme hızına dikkat çekildi.

Açıklamada, “UNICEF'in 10 ülkeden elde edilen yeni verilere dayanarak yaptığı analiz, en az 20 milyon çocuğun yapay zeka kullandığını tahmin ediyor. Yapay zekayı benimseme oranlarında bir çoğu yetişkinlerden üç kat daha hızlı davranarak onları geride bırakıyor.” ifadeleri paylaşıldı.

Her 10 Çocuktan Biri Yapay Zekadan Tavsiye Alıyor

Yayımlanan veriler, çocukların yapay zekayı sadece bir eğlence veya arama motoru olarak görmediğini, ona duygusal ve akademik roller de yüklediğini kanıtlıyor. Raporda öne çıkan çarpıcı istatistikler şöyle sıralandı:

Yapay zeka kullanan 20 milyon çocuktan 2 milyonu, yani her 10 çocuktan 1’i, kendilerini endişelendiren kişisel ya da sosyal konularda yapay zekadan doğrudan tavsiye alıyor. Bu 20 milyon çocuk içerisinde yaklaşık 13 milyon çocuk, okul öğrenimlerini ve ödev süreçlerini desteklemek amacıyla yapay zekaya başvuruyor.

Yasal Düzenlemeler Bu Hıza Ayak Uyduramıyor

UNICEF, çocukların yapay zeka kullanımındaki bu olağanüstü ivmeye karşın, siber güvenlik ve çocukların korunmasını içeren yasal mevzuatların ile uluslararası düzenlemelerin bu hıza ayak uydurmakta ciddi şekilde zorlandığı uyarısında bulundu. Zirvede, çocukların dijital güvenliğini koruyacak küresel yapay zeka yönetişim kurallarının acilen masaya yatırılması bekleniyor.

Proje, geleneksel tamamlayıcı tıp unsurlarını modern nanoteknolojiyle harmanlayarak böbrek hastalıklarında yeni nesil tedavi stratejileri sunmayı amaçlıyor.

Küresel Tıp Literatürüne Katkı Sağlayacak Çok Disiplinli Ekip

SUBÜ Teknoloji Fakültesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Can yürütücülüğünde yürütülen projede, Türkiye'nin farklı üniversite ve araştırma enstitülerinden uzman isimler yer alıyor. Proje ekibinde; Doç. Dr. Hamza Malik Okuyan, Prof. Dr. Mustafa Zahid Yıldız, Dr. Öğretim Üyesi İhsan Karaboğa, Dr. Samet Okuyan ve doktora öğrencisi Özge Özten araştırmacı olarak görev yapıyor.

SUBÜ Biyomedikal Enstrümantasyon Laboratuvarı'nda yürütülen çalışmaların, akut böbrek hasarının moleküler mekanizmalarının çok daha iyi anlaşılmasına katkı sunması bekleniyor.

Nanoteknoloji ve Akıllı İlaç İletim Sistemleri Devrede

Projenin teknik detaylarına ilişkin açıklamalarda bulunan Proje Yürütücüsü Prof. Dr. Mustafa Can, çalışmanın temelinde hedefli hücresel tedavilerde kullanılan "kovalent organik çerçeve" malzemesinin yer aldığını belirtti. Arı zehrinin modifiye edilmiş bir formunu böbrek hasarının tedavisinde güvenle kullanabilmek için çalıştıklarını ifade eden Can, şu bilgileri paylaştı:

"Bu tür yenilikçi tedavi yöntemlerinde süreç önce bilgisayar destekli moleküler modelleme ve hesaplamalarla başlıyor. Çözelti denemelerinin ardından canlı hücre çalışmalarına geçiliyor. Bir sonraki aşamada ise canlı deney hayvanları üzerinde testler gerçekleştirilerek insan üzerindeki klinik denemelere giden bir araştırma kalıbı izleniyor. Amacımız, arı zehrinin şifa veren etkisiyle, hastaya zarar vermeyecek en uygun şartlarda akıllı ilaç iletimini sağlamaktır."

İlaçta Dışa Bağımlılığı Azaltma Hedefi

Geliştirilen bu nanoterapötik yöntemin kadim ve tamamlayıcı tıbbın modern bilimle entegrasyonu açısından büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Can, projenin başarıya ulaşması durumunda hem sağlık alanında güçlü bir AR-GE ekosistemi oluşturulacağını hem de yerli ilaç sanayisinin desteklenerek bu alandaki dışa bağımlılığın azaltılmasına katkı sağlanacağını ifade etti. Projede görev alan doktora öğrencisi Özge Özten de hedeflenen tedavi etkinliğinin oldukça yüksek olduğunu ve en kısa sürede klinik sonuçlara ulaşmak adına yoğun bir mesai harcadıklarını ekledi.

TÜBİTAK Bilim Söyleşileri Programı kapsamında Milli Teknoloji Atölyesi'nde gerçekleştirilen "Elektrikli Araçlar ve Batarya Geri Dönüşümünün Önemi" başlıklı etkinliğe, Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hüseyin Turan Arat konuşmacı olarak katıldı.

Programa Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Sabri Bilgin, akademisyenler ve öğrenciler de iştirak etti.

Söyleşide elektrikli araç teknolojilerindeki son gelişmeler, batarya sistemlerinin çalışma prensipleri ve sürdürülebilir ulaşımın geleceği ele alınırken, kullanım ömrünü tamamlayan bataryaların geri dönüşüm süreçleri hakkında bilgi verildi.

Katılımcılarla ayrıca batarya geri dönüşümünün çevresel etkileri, kritik hammaddelerin yeniden kazanımı ve döngüsel ekonomiye sağladığı katkılar paylaşıldı.

Etkinlik, soru-cevap bölümünün ardından toplu fotoğraf çekimiyle sona erdi.

EMO Gaziantep Şube Başkanı İslim Arıkan'ın moderatörlüğünde gerçekleştirilen programa, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Lisanssız Üretim Grup Başkanı Bünyamin Bakır, EPDK Uzmanı Hilal Sönmez, Uzman Yardımcısı Ahmet Hilmi Turaç ile Enerji Piyasaları İşletme A.Ş. (EPİAŞ) Kıdemli Uzmanları İbrahim Bal ve Rıdvan Öztürk konuşmacı olarak katıldı.

İki bölüm halinde gerçekleştirilen programın ilk bölümünde EPDK ve EPİAŞ uzmanları lisanssız elektrik üretimine ilişkin güncel düzenlemeler ve mahsuplaşma süreçlerine yönelik sunum yaptı. İkinci bölümde ise sektör temsilcilerinin yönelttiği yazılı ve sözlü sorular uzmanlar tarafından yanıtlandı.

Toplantıda, lisanssız elektrik üretimi kapsamında yürürlükte bulunan mevzuat, uygulamada yaşanan sorunlar ile sektörün beklentileri kapsamlı şekilde değerlendirilirken, katılımcılar görüş ve önerilerini de paylaşma fırsatı buldu.

EMO Gaziantep Şubesi'nden yapılan açıklamada, toplantının sektör temsilcilerinin yoğun ilgisiyle tamamlandığı belirtilerek, programın enerji sektörünün gelişimine katkı sağlamasının beklendiği ifade edildi.

Açıklamada ayrıca, programa verdikleri destek dolayısıyla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı yetkililerine, EPDK ve EPİAŞ yöneticileri ile uzmanlarına, toplantıya katılan üyelere ve sektör temsilcilerine teşekkür edildi.

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Teknokent'te yürütülen proje kapsamında limon okaliptüs, limon otu, lavanta, nane, biberiye, kekik, karanfil ve melisa gibi aromatik bitkilerden elde edilen uçucu yağlar, hidrosoller ve doğal ekstraktların krem formunda kullanılması hedefleniyor.

Araştırmada, bitkisel bileşenlerin sivrisineklerin insanı bulmak için kullandığı koku algılama mekanizmasını maskelemesi, yönelim davranışını azaltması ve cilt üzerinde aromatik bir koruyucu bariyer oluşturması üzerine çalışmalar yürütülüyor.

HBX Academy Kimyageri Aslı Aktaş, projenin yalnızca bitkisel içerikleri bir araya getirmekten ibaret olmadığını belirterek, formülasyonun etki mekanizması, güvenliği ve dermatolojik uygunluğunun bilimsel olarak değerlendirildiğini söyledi.

Aktaş, sivrisineklerin insanları büyük ölçüde koku sinyalleriyle algıladığını, aromatik bitkilerden elde edilen uçucu bileşenlerin ise bu algıyı maskeleyerek sivrisineklerin yaklaşmasını zorlaştırabileceğini ifade etti.

Yoğun uçucu yağ içeren bitkilerde doğru dozlamanın önemine dikkat çeken Aktaş, geliştirilecek ürünün cilt güvenliği, stabilitesi, alerji riski ve mikrobiyolojik uygunluğunun da ayrıntılı şekilde test edildiğini belirtti.

HBX Academy, Ege Bölgesi'nin aromatik bitki potansiyelini modern formülasyon teknikleriyle birleştirerek, yaz aylarında açık alanlarda kullanılabilecek, çevre dostu ve bilimsel temelli doğal bir krem geliştirmeyi amaçlıyor.

Fen Bilimleri Öğretmeni Murat Kara danışmanlığında hazırlanan projede 8. sınıf öğrencileri Yusuf Doruk ve Deha Eren Örenli ile 6. sınıf öğrencileri Atabey Arın Kesik ve Bade Angın görev aldı. Öğretmen Murat Kara, öğrencilerin fikir aşamasından üretime kadar sürecin tamamında aktif rol üstlendiğini belirterek, bu çalışmaların problem çözme becerisi, yabancı dil kullanımı ve uluslararası iş birliği açısından önemli kazanımlar sağladığını söyledi.

Projeye ilişkin bilgi veren Yusuf Doruk, Dünya Sağlık Örgütü ve resmi hava kalitesi verilerini inceleyerek Zonguldak'taki hava kirliliğini çıkış noktası olarak belirlediklerini ifade etti. Sokak lambalarının mevcut altyapısını kullanarak ekonomik, hızlı ve alan tasarrufu sağlayan bir çözüm geliştirdiklerini dile getirdi.

Sistemin teknik yapısını anlatan Deha Eren Örenli ise tasarımın foto direnç sayesinde gün ışığına göre otomatik çalıştığını, hibrit enerji sistemiyle öncelikle güneş enerjisinden faydalandığını, ihtiyaç halinde ise şehir elektriğine geçtiğini belirtti. Gaz sensörüyle hava kalitesini sürekli ölçen sistemin, kirli havayı HEPA filtreden geçirerek temizlediğini kaydetti.

Projede kullanılan filtre sisteminin geliştirilmesiyle ilgili bilgi veren Atabey Arın Kesik, HEPA filtrenin tutamadığı gazlar için karbon fiber filtre eklediklerini ve bu sayede sigara dumanı gibi zararlı gazların da filtrelenebildiğini söyledi.

Temiz hava koridorları oluşturmayı amaçladıklarını ifade eden Bade Angın ise sistemin yaklaşık 8 metrelik alanı temizleyebildiğini belirterek, hava kirliliğinin yoğun olduğu bölgelerde daha sık aralıklarla kurulacak sistem sayesinde vatandaşlar için daha sağlıklı yaşam alanları oluşturmayı hedeflediklerini dile getirdi.

ABD, uzay ajansı NASA aracılığıyla Ay için "Eşgüdümlü Ay Zamanı" (LTC) adında evrensel bir sistem kurmaya çalışırken, Pekin yönetimi Washington'ın bu küresel liderlik hamlesini ve standardını kabul etmeye yanaşmıyor.

Mikrosaniyelik Hatalar Ölümcül Sonuçlar Doğurabilir

Ay yörüngesinde ve yüzeyinde görev yapacak olan uyduların, insansız araçların ve astronotların birbiriyle sorunsuz haberleşebilmesi için kesin bir zaman birliğine ihtiyaç duyuluyor. Dünyadaki GPS sistemlerinde saatlerin mikrosaniye düzeyinde bile farklılık göstermesi, konum hesaplamalarında yüzlerce metrelik sapmalara yol açıyor.

Uzmanlar, bu zaman kaymasının Ay'daki insanlı uzay uçuşlarında, kenetlenme operasyonlarında ve acil iniş senaryolarında navigasyon körlüğüne neden olarak ölümcül sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor.

Çin'in Uydu Üstünlüğü ve "Ay Zamanı Efemerisi" Hamlesi

ABD toplam uzay görevi sayısında nicelik olarak önde görünse de Çin, Ay'ın karanlık yüzü ile Dünya arasındaki iletişimi sağlayan röle uydularına sahip tek ülke konumunda bulunarak stratejik bir avantaja sahip. Bu uydular, Çin'e gelecekte kurulacak bir "Ay GPS sistemi" için çok büyük bir teknolojik üstünlük sağlıyor.

Uzmanlar, Çin'in kendi standartlarını uluslararası alanda kabul ettirmesi durumunda özel uzay şirketlerinin ve diğer ülkelerin yatırımlarını Pekin'e yönlendirebileceğini belirtiyor. Batı merkezli zaman modeline alternatif üretmek isteyen Çin, son olarak "Ay Zamanı Efemerisi" adını verdiği kendi bağımsız matematiksel zaman modelini dünyaya duyurdu.

Ay'da Zaman Daha Hızlı Akıyor

Siyasi çekişmelerin ötesinde, Ay'da zaman ayarı yapmayı zorlaştıran çok önemli bir fiziksel gerçeklik de bulunuyor. Albert Einstein'ın Genel Görelilik Teorisi'ne göre yer çekimi, zamanın akış hızını doğrudan etkiliyor. Ay'daki kütle çekiminin Dünya'dan daha zayıf olması nedeniyle, Ay'daki saatler Dünya'daki saatlere kıyasla günde yaklaşık 56 mikrosaniye daha hızlı çalışıyor.

Gelecekte kurulması planlanan Ay ekonomisi, madencilik faaliyetleri ve kalıcı insanlı üsler için bu 56 mikrosaniyelik farkın Dünya zamanına hassas bir şekilde senkronize edilmesi gerekiyor. Siyasi gerilimlere ve hegemonya yarışına rağmen, her iki ülkenin bilimsel kurumları, uzay operasyonlarını güvenli kılmak adına matematiksel ve fiziksel veriler üzerinde danışmanlık düzeyinde teknik iletişim kurmayı sürdürüyor.