Son yıllarda artan bulgular, ağız sağlığındaki bozulmaların demans, diyabet, felç, kalp hastalığı, kanser ve ölüm gibi ciddi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilebildiğini ortaya koyuyor. Hong Kong Bilim ve Teknoloji Üniversitesinden (HKUST) araştırmacılar, günlük ağız bakım alışkanlığını ev konforunda metabolik takibe dönüştüren akıllı bir diş ipi sistemi tasarladı.

Diş Eti Oluğu Sıvısı Nasıl Analiz Ediliyor?

HKUST bünyesinde biyoteknoloji uzmanı Hnin Yin Yin Nyein liderliğindeki ekip tarafından geliştirilen cihaz, standart bir kürdanlı diş ipi formunda tasarlandı. Sistem, diş ipi kullanımı sırasında açığa çıkan sıvıyı toplayarak biyosensörlerle donatılmış özel bir mikroakışkan hazneye yönlendiren bir makara mekanizmasına sahip.

İşlemden birkaç dakika sonra sensörler, sıvıdaki;

Sigara Bırakma Polikliniklerinde Tüm Zamanların Rekoru
Sigara Bırakma Polikliniklerinde Tüm Zamanların Rekoru
İçeriği Görüntüle

Ürik asit, Glikoz, Hidrojen peroksit, PH değerleri

gibi parametreleri ölçüyor ve sonuçları kablosuz olarak akıllı telefona aktarıyor. Cihazın topladığı diş eti oluğu sıvısı (GCF), dişlerin çevresindeki ve arasındaki oluklarda bulunuyor ve kan dolaşımıyla metabolit, protein ile iltihap belirteçleri alışverişi yapıyor. Çok az miktarda üretildiği için bugüne kadar toplanması zor olan bu sıvının diş ipiyle açığa çıkarılması, sistemin temelini oluşturuyor. Cihaz ayrıca asitlik ve hidrojen peroksit verilerinden yararlanarak diş hekimlerinin diş eti hastalıklarının teşhisinde kullandığı diş eti ceplerinin boyutunu da tahmin edebiliyor.

Kan Testlerine Alternatif Olabilir mi?

Science Advances dergisinde yayımlanan ve küçük gruplar üzerinde yapılan denemelerde cihaz; sağlıklı katılımcıların yanı sıra diyabet hastaları, yüksek ürik asit düzeyine (hiperürisemi) sahip kişiler ve ağız sağlığı bozuk bireyler üzerinde denendi. Elde edilen sonuçların rahatsızlıklara göre belirgin farklılıklar gösterdiği, glikoz ve ürik asit ölçümlerinin kan testleriyle yüksek uyum ve korelasyon sergilediği kaydedildi.

Araştırmacılar, mevcut ev tipi izleme araçlarının sistemik metabolizma ile ağız içi iltihabı aynı anda değerlendirmediğine işaret ederek, diyabet, hiperürisemi ve periodontitis hastalarında metabolik düzensizlik ile ağız içi iltihabın birbirini etkileyebildiğini vurguladı. Bulgular, kan alımı gerektirmeyen bu yaklaşımın belirli takip süreçlerinde girişimsel yöntemlere alternatif olabileceğini gösteriyor.

Sınırlamalar ve Klinik Çalışma Çağrısı

Çalışmada cihazın gelişime açık yönlerine de yer verildi. Toplanan sıvının neredeyse yarısının tükürükten oluştuğu ve örneklere kan karışabildiği belirtilirken, tükürüğün tek başına glikoz düzeylerine dair kayda değer bilgi vermediği, ancak kan bulaşmış örneklerin bu bilgiyi taşıyabildiği aktarıldı.

Ekip, bu sınırlamalara rağmen sistemin klinik uygulamaya taşınma hedefiyle tasarlandığını ifade etti. GCF odaklı takibin diyabet ve diş eti hastalığı bulunan hastalarda klinik sonuçlara etkisini incelemek üzere gelecekte yeni klinik araştırmalar yapılması planlanıyor.

Kaynak: TRT Haber