Dijital bağımlılıkla mücadele kapsamında dünya genelindeki en radikal adımlardan biri Birleşik Krallık’tan geldi. Hükümet; 16 ve 17 yaş grubundaki gençlerin uyku kalitesini artırmak, ruh sağlıklarını korumak ve aile içi iletişimi güçlendirmek amacıyla geceleri sosyal medya kullanımını sınırlandıran bir "dijital sokağa çıkma yasağı" uygulanacağını duyurdu. Ancak düzenlemedeki bazı yasal açıklar ve uzmanların uyarıları, ülkede büyük bir tartışmanın fitilini ateşledi.
Yeni düzenleme kapsamında Instagram, TikTok ve YouTube gibi küresel platformlar, varsayılan ayarlarda gece saat 00.00 ile sabah 06.00 arasında genç kullanıcılara tamamen kapatılacak. Sadece saat kısıtlamasıyla yetinmeyen hükümet; "otomatik oynatma" ve "sonsuz kaydırma" gibi bağımlılık yapıcı özellikleri de varsayılan olarak devre dışı bırakmayı planlıyor. Teknoloji Bakanı Liz Kendall, gerçekleştirdikleri pilot çalışmalara dayanarak bu önlemlerin gençlerin sağlıklı uyku almalarına ve eğitimlerine odaklanmalarına büyük katkı sağlayacağını savunuyor.
Muhalefet ve Uzmanlar Karardan Endişeli
Hükümetin büyük bir reform olarak sunduğu bu paket, muhalefetin ve çocuk hakları savunucularının sert eleştirileriyle karşılaştı. Gölge Eğitim Bakanı Laura Trott, gençlerin hesap ayarlarına girip yaş bilgilerini değiştirerek bu kısıtlamayı kolayca aşabileceğini belirterek taslağı bir karmaşa olarak nitelendirdi. Öte yandan, çocukların dijital hakları uzmanı Prof. Sonia Livingstone ise gece vaktinde evinde şiddet gören veya bunalıma giren çocukların sosyal medyadan destek ararken bu engellere takılarak çaresiz kalabileceği konusunda uyarıda bulundu.
Yapay Zeka Sohbet Botlarına da Sınır Geliyor
Yasa tasarısı sadece sosyal medya devlerini değil, hızla yükselen yapay zeka teknolojilerini de kapsıyor. 2026 yılı sonuna kadar Parlamento'ya sunulup önümüzdeki ilkbaharda yürürlüğe girmesi hedeflenen taslağa göre, yapay zeka sohbet botu sunan şirketler 18 yaş altındaki kullanıcılara düzenli aralıklarla "ekran molası" hatırlatması yapmak zorunda kalacak. Avustralya'daki benzer yasaklarda gençlerin VPN kullanarak engelleri aşması İngiltere'de de endişe yaratsa da, hükümet şimdilik ek bir VPN kısıtlamasının gündemde olmadığını açıkladı.
