Zorunlu Bahşiş Uygulaması Yasal mı?
Günümüzde çoğu müşteri yemek sonrası ödemelerini kredi kartıyla gerçekleştiriyor. Ancak restoranların zorunlu bahşiş uygulaması yasal mı? İşletmeler bu uygulamaya gitmeden önce müşteriyi bilgilendirmek zorunda mı? İşte merak edilen detaylar...
“Bu Bahşiş Değil, Zorla Almaktır”
Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkan Vekili Avukat İbrahim Güllü, zorunlu bahşiş uygulamasını değerlendirerek şu ifadeleri kullandı:
“Servis ücreti adı altında müşteriye yansıtılan bu maliyetin, garson bahşişi olarak alındığı söylense de, bahşiş olabilmesi için tüketicinin gönüllü olarak ödeme yapması gerekir. Ancak adisyona eklenen bu ücret zorla alınmaktadır.”
Tüketiciler Ödemek Zorunda mı?
Tüketicinin kuver veya servis ücreti adı altında alınan ücretleri ödeme zorunluluğu yoktur. Ayrıca, sipariş edilmeyen ekmek, su, çay gibi ürünlerden ücret alınacaksa, bunun müşteriye önceden bildirilmesi gerekmektedir. Aksi halde, müşteri bu ücreti ödemek zorunda değildir.
Yasal olarak, Tüketici Kanunu’na göre sipariş edilmeyen bir mal veya hizmet için ücret talep edilemez. Fiyat etiketi yönetmeliği gereği, menüde servis ücreti yazsa dahi bu ücret yasal bir zorunluluk teşkil etmemektedir.
Kuver Ücreti Yasal mı?
6502 sayılı Tüketici Kanunu’nun 6. ve 7. maddelerine göre, bir ürün veya hizmet satın alınırken başka bir ürün veya hizmetin satın alınması zorunlu tutulamaz. Ayrıca:
Madde 7 - “Sipariş edilmeyen malların gönderilmesi ya da hizmetlerin sunulması durumunda, tüketiciye karşı herhangi bir hak ileri sürülemez. Tüketicinin sessiz kalması veya malı/hizmeti kullanması, sözleşmenin kurulmasına yönelik kabul beyanı olarak yorumlanamaz.”
Vergi Usul Kanunu’nun 57. maddesi uyarınca, fiyat etiketlerinde ve menülerde belirtilen fiyatlar KDV dahil tek tutar olarak gösterilmelidir. Ancak restoranlar, keyfi olarak %10 veya %20 oranında ekstra ücret ekleyerek hukuki olmayan bir uygulamaya imza atmaktadır.
Geri İade Mümkün mü?
Tüketiciler, böyle bir durumla karşılaştığında, ücreti ödese bile Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurarak ödenen bedelin ticari faiziyle geri iadesini talep edebilir.
Müşteri Nereye Şikayette Bulunabilir?
Kuver ücreti ile karşılaşan bir tüketici, bu ücreti sipariş etmediyse itiraz edebilir. Eğer yine de ödeme yapmak zorunda kalırsa, fiş veya faturayla birlikte Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurarak ödediği kuver bedelinin iadesini talep edebilir. Tüketici Hakem Heyeti kararları mahkeme kararı hükmünde olup, bu başvurular ücretsizdir.
“Tüketiciye Saygısızlık”
Bu uygulamaların tüketici haklarına aykırı olduğunu belirten Avukat İbrahim Güllü, şu uyarılarda bulundu:
“Tüketiciye saygısızlık ve ticari etik kurallarına aykırı davranışlar, işletmelere kısa vadede kazanç sağlasa da uzun vadede itibar kaybettirir. Fırsatçı işletmeler olarak nitelendirdiğimiz bu yerler, müşteri güvenini zedelemektedir. Eğer bir gün tüketiciye saygısız işletmeler listesi oluşturulursa, bu tür uygulamalar yapan işletmeler listenin başında yer almalıdır.”
