Kurum, çalışma gücü kaybının sigortalı olmadan önce gerçekleştiği tespit edilen kişilere malullük aylığı bağlanmayacağını duyurdu. Ancak bu durumdaki vatandaşların farklı şartlarla emekli olabileceği de vurgulandı.
SGK, resmi sosyal medya hesaplarından yaptığı bilgilendirmeyle malulen emeklilik başvurularında uygulanan kriterleri yeniden hatırlattı.
Açıklamada, SGK Sağlık Kurulu tarafından yapılan değerlendirmelerde çalışma gücü kaybının sigorta başlangıcından önce oluştuğunun belirlenmesi halinde malullük aylığı bağlanmadığı ifade edildi.
Malulen emeklilik için hangi şartlar aranıyor?
SGK'nın paylaştığı bilgilere göre bir sigortalının yaş şartı aranmaksızın malulen emekli olabilmesi için şu koşulları taşıması gerekiyor:
Çalışma gücünün veya meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60'ını sigortalı olduktan sonra kaybetmiş olması,
En az 10 yıllık sigortalılık süresinin bulunması,
En az 1.800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primi ödenmiş olması.
Başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede ağır malul olan kişilerde ise 10 yıllık sigortalılık şartı aranmıyor. Bu kişiler için 1.800 prim günü yeterli kabul ediliyor.
Sigortadan önce malul olanlar ne yapacak?
SGK, sigorta başlangıcından önce çalışma gücünü kaybeden vatandaşların emeklilik hakkını tamamen yitirmediğinin altını çizdi. Bu kişiler, malulen emeklilik yerine yaşlılık sigortası kapsamında belirlenen şartları yerine getirerek emekli olabiliyor.
Buna göre;
En az 15 yıllık sigortalılık süresinin tamamlanması,
İşe giriş tarihine göre 3.600 ile 3.960 gün arasında değişen prim gün sayısının doldurulması gerekiyor.
Emekli maaşı nasıl hesaplanıyor?
SGK, gerek malullük gerekse yaşlılık aylıklarının hesaplanmasında kişinin çalışma hayatı boyunca bildirilen prime esas kazançların dikkate alındığını belirtti.
Asgari ücret üzerinden prim ödeyen sigortalıların aylıkları da yürürlükteki yasal taban aylığın altında kalmıyor. Buna karşılık daha yüksek kazanç üzerinden ve daha fazla prim günüyle çalışanların emekli maaşları, kök aylık hesaplamasına bağlı olarak artabiliyor.
İki emeklilik türü arasındaki önemli fark
Malulen emeklilik ile yaşlılık emekliliği arasında önemli bir uygulama farkı da bulunuyor.
Malulen emekli olan kişiler, SGK'nın gerekli görmesi halinde belirli aralıklarla kontrol muayenesine çağrılabiliyor.
Yapılan değerlendirmede malullük halinin ortadan kalktığı veya çalışma gücü kaybının yüzde 60'ın altına düştüğü tespit edilirse bağlanan aylık kesilebiliyor.
Yaşlılık sigortası kapsamında emekli olanlar için ise sonradan kontrol muayenesi uygulaması bulunmuyor. Bu nedenle emeklilik hakkı, sağlık durumundaki değişiklik nedeniyle yeniden değerlendirmeye alınmıyor.
