Amerikan Kanser Derneği (ACS) ile Dünya Sağlık Örgütüne bağlı Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC) tarafından hazırlanan yeni çalışma, kanserin dünya genelindeki etkisinin önümüzdeki yıllarda daha da artabileceğini ortaya koydu.
Araştırmada yer alan verilere göre, 2024 yılında dünya genelinde yaklaşık 21 milyon kişiye kanser teşhisi konuldu. Aynı yıl kanser nedeniyle yaşamını yitirenlerin sayısı ise 9,8 milyona ulaştı.
Her 5 Kişiden Biri Risk Altında
Araştırmacıların tahminlerine göre, dünya genelinde yaklaşık her 5 kişiden biri hayatının herhangi bir döneminde kansere yakalanacak.
Kanser nedeniyle yaşamını yitirme riskinin erkeklerde yaklaşık 9'da 1, kadınlarda ise 13'te 1 olduğu hesaplandı.
Nüfus artışı ve dünya genelinde yaş ortalamasının yükselmesinin de kanser vakalarının artışında etkili olması bekleniyor. Buna göre yıllık yeni kanser vakalarının 2050 yılında 34 milyona çıkacağı tahmin ediliyor. Bu rakam, 2024 yılına göre yüzde 67'lik artış anlamına geliyor.
Çalışma, 186 ülkede görülen 34 farklı kanser türüne ilişkin veriler kullanılarak hazırlanan tahminlere dayanıyor.
En Fazla Can Kaybı Akciğer Kanserinde
Kanser türleri arasında akciğer kanseri hem yeni vaka sayısı hem de hastalığa bağlı ölümler bakımından ilk sırada bulunuyor.
2024 yılında dünya genelinde yaklaşık 2,6 milyon kişiye akciğer kanseri teşhisi konulurken, 1,9 milyon kişi bu hastalık nedeniyle hayatını kaybetti. Tütün kullanımı ise akciğer kanserinin başlıca nedenleri arasındaki yerini koruyor.
Kadınlarda en sık rastlanan kanser türünün meme kanseri olduğu belirlendi. Dünya genelinde yaklaşık 2,4 milyon yeni meme kanseri vakası kayıtlara geçerken, hastalık nedeniyle 694 bin kişi yaşamını yitirdi.
Tedaviye Erişim Hayatta Kalma Oranını Değiştiriyor
Araştırmada ülkeler ve bölgeler arasında kanserden hayatta kalma oranları açısından ciddi farklılıkların bulunduğu da ortaya konuldu.
Batı Afrika'da meme kanserinin görülme sıklığı, Avustralya ve Yeni Zelanda'ya göre yaklaşık yarı yarıya daha düşük olmasına rağmen, Batı Afrika'daki kadınların bu hastalık nedeniyle yaşamını yitirme ihtimalinin iki kat daha yüksek olduğu belirtildi.
Aradaki büyük farkın erken teşhis ve tedavi hizmetlerine erişimde yaşanan eşitsizliklerle bağlantılı olduğu değerlendirildi.
Kolorektal Kanserde 2 Milyonu Aşkın Vaka
Kolorektal kanser de küresel kanser tablosunda öne çıkan hastalıklar arasında yer aldı. 2 milyondan fazla yeni vakayla dünyada en sık teşhis edilen üçüncü kanser türü olan kolorektal kanser, 918 bin ölümle kanser kaynaklı ölümlerde ikinci sıraya yerleşti.
Karaciğer kanseri nedeniyle 732 bin, mide kanseri nedeniyle 642 bin, pankreas kanseri nedeniyle ise 491 bin kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.
Kanser Ölümlerinin Yaklaşık Yarısı Önlenebilir
Araştırmanın öne çıkan sonuçlarından biri de kanser nedeniyle meydana gelen ölümlerin önemli bölümünün önlenebilir risk faktörleriyle bağlantılı olması oldu.
Araştırmacılar, kanser kaynaklı ölümlerin yaklaşık yarısının değiştirilebilir risk faktörlerinin azaltılmasıyla önlenebileceğini belirtti. Erken teşhis ve zamanında tedavinin de kanser nedeniyle yaşanan can kayıplarını azaltmada önemli rol oynadığı vurgulandı.
Kanser riskini azaltmak için tütün kullanımının bırakılması, kanserle ilişkili enfeksiyonlardan korunulması, alkolden kaçınılması, sağlıklı vücut ağırlığının korunması ve düzenli fiziksel aktivitenin artırılması öne çıkan önlemler arasında gösterildi.
26 Ülkede Kadınların En Büyük Kanser Tehdidi
Çalışmada rahim ağzı kanserine ilişkin dikkat çeken veriler de paylaşıldı. HPV aşısı ve tarama yöntemlerinin bulunmasına rağmen rahim ağzı kanserinin, büyük bölümü Sahra Altı Afrika'da bulunan 26 ülkede kadınlar arasında kanser kaynaklı ölümlerin başlıca nedeni olmayı sürdürdüğü belirtildi.
Kaynak: Sputnik
