EYT düzenlemesinin ardından emeklilik hayali ertelenen milyonlarca çalışan için kademeli emeklilik yeniden tartışma konusu oldu. Özellikle sigorta başlangıcı belirli yıllara denk gelen vatandaşlar, yeni sistemin kendilerini kapsayıp kapsamayacağını yakından takip ediyor.
Meclis’e sunulan yasa teklifleriyle birlikte “kademeli emeklilik ne zaman çıkacak” sorusu kamuoyunda en çok araştırılan başlıklar arasında yer alıyor.
Kademeli Model Neyi Amaçlıyor?
Kademeli emeklilik sistemi, emekliliğe geçişte yaşanan ani farkları azaltmayı hedefleyen bir geçiş modeli olarak öne çıkıyor.
Bu sistemde emeklilik yaşı ve prim gün sayısı, sigorta giriş tarihine göre aşamalı şekilde belirleniyor. Özellikle 1999 sonrası sigortalı olan ve EYT kapsamı dışında kalan çalışanların mağduriyetini azaltmak amaçlanıyor. Model, emeklilik planlamasında daha öngörülebilir ve dengeli bir yapı sunmayı hedefliyor.
Yasa Teklifi Meclis Gündeminde
Kademeli emekliliğe ilişkin çalışmalar, tamamlayıcı emeklilik sistemiyle birlikte ele alınıyor.
CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay tarafından hazırlanan teklifin Meclis’e sunulmasıyla birlikte gözler yasama sürecine çevrildi. Düzenlemenin kabul edilmesi halinde milyonlarca çalışanın emeklilik hesapları yeniden şekillenebilir.
Bakanlıktan Net Mesaj
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, kademeli emeklilikle ilgili beklentilere açıklık getirdi. Işıkhan, emeklilik sisteminde şu an için bir değişiklik planlanmadığını belirterek, mevcut prim ve yıl şartlarının aynen devam edeceğini ifade etti.
Kimler Erken Emekli Olabiliyor?
Mevcut mevzuata göre erken emeklilik hakkı, belirli gruplarla sınırlı bulunuyor:
EYT’liler: 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olanlar, yaş şartı olmadan emekli olabiliyor.
Engelli çalışanlar: En az %40 engellilik oranı olanlar, vergi indirimiyle yaş beklemeden emekli olabiliyor.
Malulen emekliler: En az %60 iş gücü kaybı bulunanlar, 10 yıl sigortalılık ve 1.800 prim günüyle emekli olabiliyor.
Ağır ve riskli işlerde çalışanlar: Fiili hizmet süresi zammı sayesinde daha erken emeklilik hakkı kazanabiliyor.
Doğum ve askerlik borçlanması yapanlar: Sigorta başlangıcını geriye çekerek avantaj elde edebiliyor.
Kademeli Emeklilikte Şartlar Nasıl Belirleniyor?
Kademeli emeklilik modelinde emeklilik yaşı ve prim gün sayısı, sigorta giriş yılına göre kademeli olarak artıyor.
Özellikle 2000–2008 yılları arasında sigortalı olanlar için bu şartlar yıl bazında farklılaşıyor. Örneğin, daha erken sigorta girişi olanlar daha düşük yaş ve primle emekli olabilirken, giriş yılı ilerledikçe şartlar da yükseliyor.