Çalışma hayatında milyonlarca kişiyi ilgilendiren kıdem tazminatında, kendi isteğiyle işten ayrılanların hangi şartlarda ödeme alabileceği merak ediliyor. Genel kural olarak istifa eden çalışan kıdem tazminatına hak kazanamıyor. Ancak mevzuatta yer alan bazı istisnalar, çalışanlara emeklilik yaşını beklemeden kıdem tazminatını alarak işten ayrılma imkanı tanıyor.
Hürriyet'in haberine göre, bu haktan yararlanabilmek için çalışanın ilk sigorta giriş tarihine göre belirlenen sigortalılık süresi ve prim günü koşullarını tamamlaması gerekiyor.
Kıdem Tazminatında Tavan 73 Bin 729 TL
2026 yılının ikinci yarısında uygulanacak kıdem tazminatı tavanı 73 bin 729 TL olarak belirlendi. Buna göre yıl sonuna kadar yapılacak hesaplamalarda, çalışanın her bir yıllık hizmeti için ödenecek kıdem tazminatı bu tutarı aşamayacak.
Çalışanın ücreti üzerinden hesaplanan yıllık kıdem tazminatı 73 bin 729 TL'nin üzerinde olsa dahi işverenin tavanı aşan bölümü ödeme yükümlülüğü bulunmuyor.
Kıdem tazminatına hak kazanılabilmesi için aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışılmış olması gerekiyor. Bir yıldan kısa süre çalışanlar ise kıdem tazminatı hakkından yararlanamıyor.
Bunun yanında erkek çalışanların askerlik, kadın çalışanların ise evlilik nedeniyle belirlenen şartlarda işten ayrılması durumunda kıdem tazminatı hakkı doğabiliyor. Emeklilik de kıdem tazminatına hak kazandıran nedenler arasında yer alıyor.
1999 Öncesi Sigortalılara 3600 Gün Hakkı
İlk kez 8 Eylül 1999'dan önce sigortalı olan çalışanlar için farklı bir uygulama bulunuyor. Bu kapsamdaki çalışanlar 15 yıllık sigortalılık süresini ve 3600 prim gününü tamamladıklarında kendi istekleriyle işten ayrılarak kıdem tazminatlarını alabiliyor.
Tazminat Hakkında Sayı Sınırı Yok
Çalışanların merak ettiği bir başka konu ise SGK'dan kıdem tazminatına esas yazının kaç kez alınabileceği. Uygulamada SGK'nın bu belgeyi yalnızca iki kez verebildiğine ilişkin iddialar bulunsa da yazının verilmesine ilişkin belirlenmiş bir sayı sınırı bulunmuyor.
1999-2008 Arasında Sigortalı Olanlar Dikkat
İlk sigorta girişi 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında bulunan çalışanlarda ise iki farklı seçenek bulunuyor.
Bu çalışanlar 25 yıllık sigortalılık süresi ile 4 bin 500 prim gününü tamamladıklarında kıdem tazminatına hak kazanabiliyor. Bir diğer seçenek ise çalışma yılına bakılmaksızın 7 bin prim gününün doldurulması. Bu şartlardan birini karşılayan çalışan kendi isteğiyle ayrılarak tazminatını talep edebiliyor.
2008 Sonrası İçin Prim Şartı Değişiyor
İlk kez 30 Nisan 2008 ile 31 Aralık 2008 tarihleri arasında sigortalı olan çalışanların 4 bin 600 prim gününü tamamlaması gerekiyor. Bu şartı karşılayanlar kendi istekleriyle işten ayrıldıklarında kıdem tazminatına hak kazanabiliyor.
Sigorta başlangıcı 1 Ocak 2009 ile 31 Aralık 2015 arasında bulunan çalışanlarda ise gerekli prim günü, her yıl için 100 gün artırılarak uygulanıyor. Buna göre prim şartı sigorta başlangıç yılına bağlı olarak 4 bin 600 ile 5 bin 300 gün arasında değişiyor.
2016 Sonrası İçin 5400 Gün Gerekiyor
İlk sigorta başlangıcı 1 Ocak 2016 ve sonrasında olan çalışanlar için ise 5 bin 400 prim günü şartı bulunuyor.
Gerekli prim gününü tamamlayan çalışanlar, diğer şartların da sağlanması halinde kendi istekleriyle işlerinden ayrılarak kıdem tazminatı hakkından yararlanabiliyor.
İstifa Etmeden Önce SGK'dan Yazı Alın
Yaş dışında emeklilik için gerekli koşulları karşılayan ve bu nedenle kıdem tazminatını alarak işinden ayrılmak isteyen çalışanın SGK'dan kıdem tazminatına esas yazı alması gerekiyor.
SGK, çalışanın gerekli şartları taşıyıp taşımadığını inceledikten sonra uygun bulunması halinde söz konusu belgeyi düzenliyor. Çalışan da bu belgeyi işverenine sunarak kıdem tazminatını talep edebiliyor.
İşverenin, SGK tarafından verilen yazının ardından "Kabul etmiyorum" diyerek kıdem tazminatını ödememe hakkı bulunmuyor.
Burada işlemlerin sıralaması da önem taşıyor. Çalışanın önce istifa edip ardından SGK'dan belge almaya çalışması yerine, işten ayrılmadan önce SGK'dan kıdem tazminatına esas yazıyı alması daha doğru bir yol olarak gösteriliyor.
Gerekli şartları karşılayarak kıdem tazminatını alan çalışan daha sonra başka bir işyerinde çalışmaya başlayabiliyor. Yeni işyerinde en az bir yıllık çalışma şartını ve gerekli diğer koşulları yerine getirmesi halinde buradan ayrılırken de kıdem tazminatı talep edebiliyor.
Dolayısıyla şartların her defasında sağlanması halinde SGK'dan kıdem tazminatına esas yazı alınarak birden fazla kez kıdem tazminatı hakkından yararlanılması mümkün olabiliyor.
Tazminat Hakkında Sayı Sınırı Yok
Çalışanların merak ettiği bir başka konu ise SGK'dan kıdem tazminatına esas yazının kaç kez alınabileceği. Uygulamada SGK'nın bu belgeyi yalnızca iki kez verebildiğine ilişkin iddialar bulunsa da yazının verilmesine ilişkin belirlenmiş bir sayı sınırı bulunmuyor.
Gerekli şartları karşılayarak kıdem tazminatını alan çalışan daha sonra başka bir işyerinde çalışmaya başlayabiliyor. Yeni işyerinde en az bir yıllık çalışma şartını ve gerekli diğer koşulları yerine getirmesi halinde buradan ayrılırken de kıdem tazminatı talep edebiliyor.
Dolayısıyla şartların her defasında sağlanması halinde SGK'dan kıdem tazminatına esas yazı alınarak birden fazla kez kıdem tazminatı hakkından yararlanılması mümkün olabiliyor.
