Gaziantep'te Son 20 Yılda Kaybolan Meslekler
Gaziantep'in zengin kültür mirasını yansıtan ve yüzyıllar boyunca kent ekonomisinin can damarı olan geleneksel el sanatları, sanayileşme ve teknolojinin hızlı gelişimi karşısında diren meye çalışıyor.
Bir dönem Gaziantep çarşılarının sesini oluşturan birçok zanaat, son 20 yıl içerisinde bitme noktasına geldi.
Gelişen teknoloji, fabrikasyon üretimler ve değişen tüketim alışkanlıkları; Gaziantep kültürünün önemli ögeleri olan tarihi meslekleri tek tek tarihin tozlu sayfalarına gömüyor.
Usta-çırak ilişkisiyle nesilden nesile aktarılan ancak günümüzde çırak bile bulunamayan bu zanaatlar, son temsilcileriyle ayakta kalmaya mücadele ediyor.
Beledi Dokumacılığı
Kentin en eski ve özgün dokuma türlerinden biri olan Beledi dokumacılığı, çift mekikli el tezgahlarında binbir emekle icra ediliyordu. Ancak fabrikasyon tekstilin ve seri üretimin hızla yaygınlaşmasıyla birlikte bu tarihi zanaat kentte neredeyse tamamen bitti.
Külekçilik
Geleneksel mutfak kültürünün vazgeçilmezi olan ahşap saklama kapları (külek) üretimi, yerini plastik, çelik ve metal ürünlere bıraktı. Mutfaklarda hijyen ve pratiklik anlayışının değişmesiyle külekçilik sanatı da önemini yitiren meslekler arasına girdi.
Saraçlık
At arabaları ve binek hayvanları için koşum takımı üretimi ile deri süsleme sanatı olan saraçlık, motorlu taşıtların günlük hayata tamamen egemen olmasıyla birlikte tarihe karıştı. Kentte artık bu sanatı sürdürecek yeni ustalar yetişmiyor.
Kalaycılık
Mutfaklarda asırlarca kullanılan bakır kapların yerini teflon, granit, alüminyum ve paslanmaz çelik ürünlerin alması kalaycılığı doğrudan etkiledi. Gaziantep’in tarihi bakırcılar çarşısında kalaycılık mesleği artık sadece son birkaç temsilciyle varlığını sürdürüyor.
Elekçilik
Tarımda ve evlerde un ile tahılları ayırmak için kullanılan geleneksel el yapımı elekler, yerini modern endüstriyel eleme makinelerine bıraktı. Teknolojik dönüşüm, elekçilik mesleğini de kentin kaybolan değerleri arasına ekledi.
