Ev kiralamak isteyen vatandaşlar, kira ve depozitonun yanı sıra emlak komisyonu için de önemli bir bütçe ayırıyor. Ancak emlak danışmanlarının talep edebileceği hizmet bedelinin yasal sınırları bulunuyor. Gayrimenkul Uzmanı Olcay Selvi, kiralama işlemlerinde uygulanabilecek komisyon oranlarına ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.
"Kiralamalarda Da Yine Bir Kira Bedelidir"
Gayrimenkul Uzmanı Olcay Selvi, A Haber ekranlarında yaptığı açıklamada, emlak danışmanlarının alabileceği hizmet bedelinin Ticaret Bakanlığı'nın Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmeliği ile belirlendiğini söyledi.
Selvi, "Satışlarda bu oran en fazla %4, kiralamalarda da yine bir kira bedelidir" ifadelerini kullandı.
6098 sayılı Borçlar Kanunu'nda emlak danışmanının hizmet bedeline ilişkin esasların yer aldığını belirten Selvi, oranın ise Ticaret Bakanlığı'nın ilgili yönetmeliğiyle düzenlendiğini ifade etti. Mevzuata göre kiralama işlemlerinde emlak danışmanının, verdiği hizmet karşılığında en fazla bir kira bedeli kadar ücret talep edebileceğini aktardı.
Ayrıca uygulamada bu ücret çoğunlukla kiracı tarafından ödenmesine rağmen, tarafların farklı bir anlaşma yapmaması halinde komisyon bedelinin ev sahibi ile kiracı arasında paylaşılmasının da mümkün olduğunu söyledi.
"Arz Da Yüksek Olduğu Zaman Bu Kira Bedelini Hizmet Bedeli Olarak Ev Sahipleri Öder"
Kimin komisyon ödeyeceğinin büyük ölçüde piyasa koşullarına bağlı olduğunu ifade eden Selvi, dünyadaki uygulamaların da benzer olduğunu belirtti.
Selvi, "Burada aslında baktığınız zaman dünyada da bu hemen hemen aynıdır" diyerek şu değerlendirmede bulundu:
"Yani kiralamalarda hizmet bedeli bir kira oranında alınır. Bunun ev sahibi mi yoksa kiracıdan mı alınacağı da belirtilmemiştir. Temel mevzu aslında iktisadın da temeline dayanan arz-talep dengesidir. Yani ev çok olduğu zaman, arz da yüksek olduğu zaman bu kira bedelini hizmet bedeli olarak ev sahipleri öder."
"Belirlenen Bu Yasal Tavanın Üzerinde Ücret Talep Edilmesi Hukuka Aykırı"
Yasal sınırın üzerinde komisyon talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu vurgulayan Selvi, mevcut konut piyasasında kiralık ev sayısının yetersiz olması nedeniyle bu maliyetin çoğu zaman kiracının üzerinde kaldığını ifade etti.
Selvi, "Belirlenen bu yasal tavanın üzerinde ücret talep edilmesi hukuka aykırı. Ama bizdeki modelde bizde kiralık ev bulmak sorun olduğu için burada bunu kiracı ödemek durumunda kalıyor. Bu biraz kiracının üstüne yük oluyor. Eğer bizde daha bol ev olursa ileride inşallah daha da bu arz konusundaki çalışmalar devam eder; bunu belki de gelecekte ev sahibinin de ödediğini görebiliriz. Dünyada böyle örnekler var." dedi.
"Emlak Faaliyetlerinin Hizmet Bedelleri Bana Göre Normal"
Yetki belgeli ve yasal çerçevede faaliyet gösteren emlak danışmanlarının verdikleri hizmet karşılığında komisyon alma hakkına sahip olduğunu belirten Selvi, sektörle ilgili değerlendirmelerini şu sözlerle tamamladı:
"Bir gayrimenkul danışmanı eğer yetki belgeli, devletine vergisini ödeyen, işini doğru yapan bir gayrimenkul danışmanıysa aldığı sözleşmenin karşılığı bu parayı da alma hakkı var."
Selvi ayrıca, "Emlak faaliyetlerinin hizmet bedelleri bana göre normal. Hatta çoğunlukla bu hizmet bedelleri gerçek manasıyla tahsil edilemiyor da diyebiliriz" ifadelerini kullandı.
Kaynak: Sabah
