Sosyal güvenlik başyazarı İsa Karakaş, Türkiye Gazetesi'ndeki köşe yazısında Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun (YHGK) tarım sektöründe çalışan sigortalılar açısından önemli sonuçlar doğurabilecek kararını değerlendirdi.
Karar, ürün satışlarından yapılan prim kesintilerinin SGK kayıtlarına yansıtılmamış olması halinde dahi sigortalılık başlangıcının kabul edilebileceğine işaret etti.
Dava Yargıtay'a Taşındı
Karakaş'ın aktardığına göre, bir çiftçi 1994 yılında gerçekleştirdiği pamuk satışında ürün bedelinden sosyal güvenlik primi kesildiğini belgeleyen makbuzla emeklilik talebinde bulundu.
Ancak kesilen primlerin SGK kayıtlarında yer almaması nedeniyle süreç yargıya taşındı.
İlk derece mahkemesi çiftçi lehine karar verirken, Bölge Adliye Mahkemesi primlerin SGK'ya aktarılmadığı gerekçesiyle kararı kaldırdı. Dosya daha sonra Yargıtay'ın önüne geldi.
Yargıtay'dan Emsal Niteliğinde Karar
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, ürün bedelinden yapılan prim kesintilerinin SGK'ya yatırılıp yatırılmadığını takip etme sorumluluğunun vatandaşa yüklenemeyeceğine hükmetti.
Kararda, kesintiyi yapan kurum veya şirketlerin sorumluluğuna dikkat çekilirken, SGK'nın da denetim görevini yerine getirmemesinin sonuçlarının sigortalıya yüklenemeyeceği vurgulandı.
Makbuz Delil Olarak Kabul Edildi
Kurul, ürün satışından yapılan prim kesintisinin vatandaşın sosyal güvenlik sistemine dahil olma iradesini ortaya koyduğunu belirtti. Bu nedenle kesintiyi gösteren makbuzların sigortalılık tespitinde geçerli delil sayılabileceği ifade edildi.
Kararda ayrıca, SGK kayıtlarında tescil bulunmamasının tek başına sigortalılık hakkını ortadan kaldırmayacağına dikkat çekildi.
Kimler Yararlanabilecek?
Karakaş'ın değerlendirmesine göre, 8 Eylül 1999 ve öncesinde tarım ürünlerinin satışından sosyal güvenlik primi kesilen vatandaşlar, ellerindeki belgelerle mahkemeye başvurarak sigorta başlangıç tarihlerinin yeniden değerlendirilmesini talep edebilecek.
Kararın özellikle sigorta başlangıcı nedeniyle EYT kapsamı dışında kalan çok sayıda çiftçi için yeni bir emeklilik fırsatı oluşturabileceği belirtiliyor.
Uzmanlar, gerekli şartları taşıyan vatandaşların hak kaybı yaşamamaları için ellerindeki prim kesintisi belgelerini incelemeleri ve hukuki süreç hakkında bilgi almaları gerektiğini ifade ediyor.
