Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik ile afet ve savaş gibi acil durumlarda vatandaşların güvenliğinin sağlanması amacıyla büyük ölçekli yapılarda sığınak bulundurulması zorunlu hale getirildi.
Spor salonları, alışveriş merkezleri, otoparklar ve millet bahçeleri gibi tesislerde kişi başına en az 1 metrekarelik sığınak alanı sağlanması şart koşuldu.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı tarafından ortak hazırlanan ve sığınak yönetmeliğinde değişiklik getiren yeni düzenleme, afet ve savaş durumlarında vatandaşların korunmasını amaçlayan sığınakların inşasına dair hükümleri içerecek şekilde Resmî Gazete’de yayımlandı.
Uygulama Alanları ve Sığınak Tipleri
Yeni yönetmeliğe göre kamu kurumları, belediyeler, özel sektör ve bireyler tarafından yapılacak binalarda, nüfus yoğunluğu ve kullanım amacına uygun sığınak tipleri belirlenecek.
Özellikle 5 bin kişi ve üzeri kapasiteye sahip spor tesisleri, alışveriş merkezleri, otoparklar ve millet bahçeleri gibi büyük ölçekli yapılarda sığınak inşası zorunlu olacak. Ayrıca metro istasyonları, yeraltı geçitleri, otoparklar ve çarşılar gibi alanların proje aşamasında genel sığınak olarak kullanılabilmesi için gerekli altyapı koşulları yönetmelikte düzenlendi.
Teknik Şartlar ve Kayıt Zorunluluğu
Yönetmelikte belirlenen teknik kriterlere göre, sığınaklarda kişi başına en az 1 m² alan, 2.40 metre tavan yüksekliği, havalandırma sistemi, acil aydınlatma ve iletişim donanımları ile nükleer filtreleme sistemleri bulunması zorunlu hale getirildi. Bu alanlar emsal hesabına dahil edilmeyecek. Yapı kullanma izni verilen her binadaki sığınaklar AFAD kayıt sistemine işlenecek ve mevcut binalardaki eksiklikler 31 Aralık 2028’e kadar tamamlanacak.
Belediyelere Kolaylık ve Genel Sığınak Düzenlemeleri
Basınç ve serpinti sığınakları olarak ikiye ayrılan sığınak türlerinde, serpinti sığınaklarının yapımına dair zorunluluklar yönetmelikle yeniden düzenlendi. Genel sığınak ihtiyacı ve yer seçimi kriterleri Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından belirlenecek.
Onaylı mimari proje ekinde;
10’dan az bağımsız bölümü bulunan sadece konut amaçlı yapılar,
Emsal hesabına konu alanı 1.500 m²’den az konut dışı yapılar,
1.000 m²’den küçük resmi binalar,
Yatak sayısı 50 ve altındaki yurt, koğuş, otel ve diğer konaklama tesisleri,
Yatak sayısı 25 ve altındaki engelli, yaşlı, çocuk bakımevleri ve yataklı sağlık tesisleri,
Tarım ve hayvancılık yapıları,
Emsal alanı 2.000 m²’den küçük imalat ve sanayi tesisleri ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde sığınak zorunluluğu aranmayacak.
Belediyeler, sinema, tiyatro, eğlence yerleri, otopark, garaj, kapalı çarşı ve pasaj gibi yapıları yeraltında inşa etmeyi teşvik edecek kolaylıkları sağlayacak ve gerektiğinde bu alanların genel sığınak olarak kullanılabilmesi için gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak.
Sığınak Alanlarının Valiliklere Bildirilmesi
Yapı kullanma izni alınan binalarda yer alan sığınak alanları, ilgili belgelerin iletilmesinin ardından 5 iş günü içinde mülki idareler tarafından kayıt altına alınacak ve bu kayıtlar Valilik (İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü) ile paylaşılacak.