Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet’in kuruluş yıllarının öne çıkan isimlerinden Kılıç Ali, özellikle Antep savunmasında üstlendiği görevlerle kentin tarihinde önemli bir yer edindi.
Mustafa Kemal Atatürk’ün yakınındaki isimlerden biri olan Kılıç Ali, Milli Mücadele yıllarında Antep ve Maraş’taki Kuvayı Milliye güçlerinin örgütlenmesinde görev alarak Fransız ve Ermeni kuvvetlerine karşı yürütülen mücadelede yer aldı.
1920 yılında Büyük Millet Meclisi’ne Antep milletvekili olarak giren Kılıç Ali, Milli Mücadele’de gösterdiği fedakârlık ve hizmetleri nedeniyle TBMM’nin 24 Ekim 1923 tarihli kararıyla Kırmızı-Yeşil Şeritli İstiklâl Madalyası’na layık görülen ilk üç kişi arasında yer aldı. Madalyası, TBMM Genel Kurulunun 23 Mart 1925 tarihindeki birleşiminde ilk kez gerçekleştirilen törende göğsüne takıldı.
Antep İle Heyeti Temsiliye Arasında Köprü Oldu
Kılıç Ali’nin Antep’e gelişinden önce kentte milli teşkilatlanma büyük ölçüde tamamlanmış ve Kuvayı Milliye ruhu güç kazanmıştı. Kılıç Ali ise Antep halkı ile Heyeti Temsiliye arasındaki bağlantının güçlendirilmesinde önemli rol oynadı. Böylece Heyeti Temsiliyenin kent üzerindeki etkisinin artmasına katkı sundu.
Kılıç Ali’nin Antep’te yürüttüğü dikkat çekici çalışmalardan biri de Türk ve Ermeni toplumları arasında uzlaşma sağlanmasına yönelik girişimleri oldu.
Antep’te üstlendiği görev, siyasi hayatında da önemli bir dönüm noktası oluşturdu. Kılıç Ali, 1920 ile 1938 yılları arasında beş kez Antep milletvekili seçilerek kenti TBMM’de temsil etti.
Mustafa Kemal’den “Milis Albayı” Ünvanı
Kurtuluş Savaşı boyunca farklı görevler üstlenen Kılıç Ali, Mustafa Kemal Paşa tarafından Maraş, Antep ve Urfa bölgesindeki Kuvayı Milliyeci milis güçlerini oluşturmakla görevlendirildi. Mustafa Kemal, bu görevi sırasında Kılıç Ali’ye “MİLİS ALBAYI” ünvanını verdi.
Görevi süresince Keferdiz Ağası Hurşit Ağa’nın konağını karargâh olarak kullanan Kılıç Ali, Hurşit Ağa’nın kendi imkânlarıyla temin ettiği silah ve cephanenin ihtiyaç duyulan bölgelere ulaştırılmasında görev aldı. Hurşit Ağa’nın silahlı milislerinin eğitilmesi ve cepheye hazırlanması çalışmalarını da yürüttü.
Şahin Bey Ve Karayılan İle Aynı Mücadelede
Kılıç Ali, Güneydoğu Anadolu’da Şahin Bey ve Karayılan gibi Milli Mücadele’nin simge isimleriyle birlikte hareket etti. Bölgede ortaya çıkan padişah yanlısı isyanların bastırılmasında görev aldı. Daha sonra ıslah olan isyancıları da kendi güçlerine dahil ederek Fransız kuvvetlerine karşı mücadele etti.
Bu dönemde ortaya koyduğu mücadele Kılıç Ali’nin “ANTEP KAHRAMANI” ünvanıyla anılmasını sağladı.
Kılıç Ali daha sonraki dönemde Kırşehir’de yaşanan isyanın bastırılmasında da görev aldı. Ağrı İsyanı dolayısıyla kurulan İstiklâl Mahkemesi’nde ise Atatürk’ün emriyle üye olarak görev yaptı.
Antep’i 18 Yıl Mecliste Temsil Etti
Büyük Millet Meclisi’nin açıldığı ilk günden Atatürk’ün ölümüne kadar “memleketim” olarak nitelendirdiği Antep’in milletvekilliğini yapan Kılıç Ali, kent adına 18 yıl boyunca Meclis’te görev aldı.
Askerlerin özlük haklarının iyileştirilmesi konusunda da girişimlerde bulunan Kılıç Ali’nin her yıl, “benim meslektaşlarım ordunun en ağır yükünü taşımaktadır” diyerek meslektaşlarının haklarının geliştirilmesi için çalıştığı aktarıldı. Bu çalışmalarının ardından meslektaşları tarafından kendisine “Küçük Zabitlerin babası” ünvanı yakıştırıldı.
Kılıç Ali, Atatürk’ün 1938 yılındaki ölümünün ardından yeniden milletvekilliğine aday olmayarak aktif siyasetten çekildi.
Atatürk’ün Yakınındaki İsimlerden Biriydi
Kılıç Ali’nin yaşamında Mustafa Kemal Atatürk ile olan yakınlığı da önemli bir yer tuttu. Atatürk’ün, Kılıç Ali’nin Ankara ve İstanbul’daki evlerine sık sık ziyarette bulunduğu biliniyor.
Kılıç Ali, aynı zamanda Türk futbol tarihinin önemli futbolcu ve teknik direktörlerinden Gündüz Kılıç ile yazar ve diplomat Altemur Kılıç’ın babasıydı.
Assubay çocuğu olmakla iftihar ettiğini ifade eden Altemur Kılıç’ın ismini ise doğumunun ardından Kılıç Ali ve eşini evlerinde ziyaret eden Latife Hanım’ın verdiği aktarıldı.
Milli Mücadele’den Cumhuriyet’in kuruluşuna uzanan dönemde üstlendiği askeri ve siyasi görevlerle öne çıkan Kılıç Ali, özellikle Antep savunmasındaki rolü ve uzun yıllar kenti TBMM’de temsil etmesiyle Gaziantep tarihinin önemli isimleri arasında yer aldı.
