Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin ardından kapsam dışında kalanlar için gözler “kısmi emeklilik” formülüne çevrildi. 3600 prim günüyle emekli olunup olunamayacağı ise sigorta başlangıç tarihine ve bağlı olunan statüye göre değişiyor.
8 Eylül 1999 Öncesi Girişlere Özel Hak
SSK kapsamında 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanlar için 3600 günle emeklilik imkânı bulunuyor. Ancak bunun için bazı şartların birlikte sağlanması gerekiyor:
En az 15 yıl sigortalılık süresi
3600 prim günü
Kadınlarda minimum 50, erkeklerde 55 yaş
Yaş şartı ise sigorta giriş tarihine göre kademeli olarak artıyor. Örneğin; 8 Eylül 1976’dan önce sigortalı olan erkekler 55 yaşında, 1 Nisan 1981 öncesi sigortalı kadınlar 50 yaşında emekli olabiliyor. Daha sonraki girişlerde yaş sınırı yükseliyor.
Yaş Hesabı Nasıl Belirleniyor?
Emeklilik yaşı hesaplanırken üç kriter dikkate alınıyor:
15 yıllık sürenin tamamlandığı tarih
3600 prim gününün dolduğu tarih
Kanunda belirtilen yaş şartı
Bu üç hesaplamadan hangisi daha yüksek yaşa işaret ediyorsa emeklilik o yaşta gerçekleşiyor.
1999–2008 Arası Girişlerde 3600 Gün Yok
9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta girişi olanlar için 3600 gün uygulaması bulunmuyor. Bu dönemde:
25 yıl sigortalılık
Kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş
4500 prim günü
şartı aranıyor.
2008 Sonrası Daha Zor
1 Mayıs 2008’den sonra sigortalı olanlar için 5510 sayılı yasa geçerli. Bu kapsamda prim gün sayısı 4600’den başlayarak 5400’e kadar çıkabiliyor. Yaş sınırı ise kademeli olarak 65’e kadar yükseliyor.
Askerlik ve Doğum Borçlanması Avantaj Sağlar mı?
Erkek sigortalılar, askerlik hizmetini sigorta başlangıcından önce yaptıysa borçlanma ile giriş tarihini geriye çekebiliyor. Bu durum yaş şartını düşürebiliyor.
Kadın sigortalılar ise sigorta başlangıcından sonra gerçekleşen doğumlar için borçlanma yaparak eksik prim günlerini tamamlayabiliyor.
Kısmi Emekli Maaşı Düşük mü?
TGRT Haber’de yer alan bilgilere göre, prim günü düşük olanların aylığı da genellikle daha düşük oluyor. Ancak sistemde uygulanan “alt sınır aylığı” nedeniyle asgari ücret düzeyinde prim ödeyenler için kısmi ve tam emeklilik arasında belirgin bir fark oluşmayabiliyor. Yüksek prim ödeyenlerde ise maaş farkı ortaya çıkabiliyor.
Yeni Düzenleme Gelecek mi?
Şu an için yeni bir kademeli emeklilik düzenlemesine dair resmi bir çalışma bulunmuyor. Ancak kamuoyundaki talepler doğrultusunda ilerleyen süreçte yeni adımlar atılabileceği ihtimali tamamen göz ardı edilmiyor.
3600 günle emeklilik, yalnızca 8 Eylül 1999 öncesi sigortalılar için geçerli bir hak olarak uygulanmaya devam ediyor.
