Hürriyet yazarı Noyan Doğan, yaştan emeklilik şartlarına ilişkin merak edilen ayrıntıları kaleme aldı. İlk sigorta giriş tarihine göre değişen prim günü ve yaş koşullarını değerlendiren Doğan, özellikle 1999 öncesi sigortalılarda yalnızca prim gününü doldurmanın emeklilik için yeterli olmadığını, yaş şartının da mutlaka tamamlanması gerektiğini belirtti.
Yaştan Emeklilikte Sigorta Başlangıç Tarihi Belirleyici
Yaştan emeklilik, gerekli prim gününü ve çalışma süresini tamamlayamayan sigortalılar için belirli şartlar altında emekli olma imkanı sunuyor. Ancak bu haktan yararlanabilmek için ilk sigorta giriş tarihi büyük önem taşıyor. Prim günü, sigortalılık süresi ve yaş şartı, sigortalının işe giriş tarihine göre değişiklik gösteriyor.
1999 Öncesi Sigortalılar İçin 3600 Gün Şartı
İlk kez 8 Eylül 1999'dan önce sigortalı olanlar, 15 yıllık sigortalılık süresi ile 3600 prim gününü tamamladıklarında yaştan emeklilik hakkı elde edebiliyor.
Ancak yalnızca bu şartları yerine getirmek yeterli olmuyor. Yaş koşulunun da tamamlanması gerekiyor. Buna göre;
Erkekler, şartların tamamlandığı tarihe göre 56 ile 60 yaş arasında,
Kadınlar ise 50 ile 58 yaş arasında emekli olabiliyor.
Örneğin, 1999 öncesinde sigortalı olan bir erkek çalışan, 15 yıl ve 3600 prim gününü 2014 yılından sonra tamamladıysa 60 yaşında emekli olabiliyor. Aynı şekilde kadın çalışanlar da bu şartları 2011 yılından sonra yerine getirmeleri halinde 58 yaşında emeklilik hakkı kazanıyor.
Yaş Şartı Tamamlanmadan Emeklilik Mümkün Değil
1999 öncesi sigortalılar için en çok karıştırılan konulardan biri de yaş şartı oluyor. 3600 prim gününü doldurmuş olmak tek başına emeklilik için yeterli sayılmıyor.
Bu kapsamda erkeklerin en az 55, kadınların ise 50 yaşını doldurmuş olması gerekiyor. Yaş şartını tamamlamayan sigortalılar, prim günlerini doldursalar bile yaştan emekli olamıyor.
1999-2008 Arasında Sigortalı Olanlar İçin Şartlar
8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında ilk kez sigortalı olanlar için farklı koşullar uygulanıyor.
Bu grupta yer alan;
Erkeklerin 25 yıllık sigortalılık süresini, 4500 prim gününü ve 60 yaşını tamamlaması,
Kadınların ise 4500 prim günü ile 58 yaşını doldurması gerekiyor.
Şartları yerine getiren sigortalılar yaştan emekli olabiliyor.
2008 Sonrası Sigortalılarda Prim Şartı Arttı
İlk kez 1 Mayıs 2008 ve sonrasında sigortalı olanlar için çalışma süresi şartı aranmazken, prim günü şartı yükseliyor.
Bu kapsamda kadın ve erkek çalışanların 5400 prim gününü tamamlaması gerekiyor.
Yaş şartı ise işe başlama tarihine göre değişiyor.
Erkekler 63 ile 65 yaş arasında,
Kadınlar ise 61 ile 65 yaş arasında yaştan emekli olabiliyor.
Fazla Yatan Primler Geri Alınabiliyor
Birden fazla iş yerinde çalışan ya da prime esas kazanç üst sınırını aşacak şekilde adına prim yatırılan çalışanlar için de önemli bir hak bulunuyor.
Emeklilik işlemlerinin tamamlanmasının ardından SGK'ya başvuran sigortalılar, tavanı aşan prim ödemelerinin işçi payına düşen kısmının iadesini talep edebiliyor. Bunun için emeklilik dilekçesinin verilmesi ve emeklilik işlemlerinin tamamlanmasının ardından SGK'ya başvuru yapılması gerekiyor.
