Gaziantep'te mahalle bakkallarının sayısındaki düşüş, küçük esnafın yaşadığı ekonomik sorunları yeniden gündeme getirdi. Yeni Parti Gaziantep Milletvekili Melih Meriç, yüksek kiralar, POS komisyonları ve zincir marketlerin etkisine dikkat çekerken, Gaziantep Bakkalcılar Odası Başkanı Vakkas Katırlı, bakkal sayısının son 20 yılda yaklaşık yarı yarıya azalarak 3 bin 504'e gerilediğini açıkladı. Katırlı, belediyelerin açtığı satış noktalarının da esnafı olumsuz etkilediğini savundu.
Bakkallarımız Sermayeye Maalesef Kurban Ediliyor
Gaziantep'te mahalle bakkallarının giderek azaldığını belirten Melih Meriç, “Gaziantep'in tarihi sokaklarında mahalle kültürünün son kaleleri olan bakkallarımız sermayeye maalesef kurban ediliyor. Kentimizde beş yıl önce 7 bin olan bakkal sayısının bugün 3 bin 400’e gerilemesi kapitalizmin tek tipleşmenin yerel kimliğimizi nasıl yuttuğunu gösteriyor.” diye konuştu.
Zincir marketlerin küçük esnaf üzerindeki etkisine değinen Meriç, “Ocak 2026 verilerine göre Türkiye genelinde bakkallık, bayilik ve büfecilik meslek kollarında 190 bin 52 esnaf faaliyet gösteriyor. Bu meslek kolu Türkiye'de en fazla esnafın geçimini sağladığı faaliyet gösterdiği bir alan. İktidarın denetimsizliği yüzünden köşe başlarını tutan zincir marketler yıllarca bu bakkalların geçim kaynağını maalesef ellerinden aldılar.” ifadelerini kullandı.
Siyasi İrade Esnafın Değil Büyük Zincir Marketlerin Yanında
Artan maliyetler nedeniyle bakkalların ayakta kalmakta zorlandığını savunan Meriç, “Her ay onlarca yüzlerce bakkal esnafımız kepenk kapatıyor. Yüksek kiralar poz cihazlarının altında ezilen esnaf adaletsiz piyasa düzeni karşısında tamamen savunmasız bırakıldı. Kent hafızamız ve toplumsal dayanışma ağımız yok edilirken yapısal çöküşü görmezden gelen siyasi irade esnafın değil büyük zincir marketlerin yanında durmaya devam ediyor. İlk seçimde ezilen bu esnafımızın yanında olan Yeni Parti’nin yeni hükümetini el birliğiyle bu ülkenin başına getireceğiz.” dedi.
"Son 20 Yılda Bakkallarımızın Yaklaşık Yüzde 50'si Eridi"
Meriç'in bakkal sayısındaki düşüşün son beş yılda yaşandığı yönündeki açıklamasını düzelten Gaziantep Bakkalcılar Odası Başkanı Vakkas Katırlı, “Beş yıl önce değil, bundan 20 yıl önce Gaziantep’te yaklaşık 7 bin bakkal vardı. Bugün itibarıyla bu sayı 3 bin 504’e geriledi. Son 20 yılda bakkallarımızın yaklaşık yüzde 50’si eridi.” şeklinde konuştu.
Bakkal sayısının aylara göre değiştiğini belirten Katırlı, “Bakkal sayısı aydan aya değişiyor. Bazı aylarda çok sayıda esnaf kaydını sildirirken bazı aylarda yeni kayıtlar artıyor. Geçen yıl da bakkal sayısı hemen hemen bu seviyelerdeydi. Bu ay 68 kişi kaydını sildirmiş, 68 kişi de yeniden kayıt yaptırmış. Bütün meslek dalları gibi bakkallık da yok oluyor.” ifadelerini kullandı.
"Bizim Verdiğimiz Vergilerle Belediyeler Bizimle Rekabet Ediyor
Belediyelerin açtığı satış noktalarının da küçük esnafı olumsuz etkilediğini savunan Katırlı, “Mesela üç belediye de kasap açtı. Bu durum mesleğe zarar veriyor. Haydi marketler açılıyor. Bize zarar veren sadece ulusal zincir marketler değil, belediyeler de zarar veriyor. Belediyeler kaymak satıyor, yoğurt satıyor, ekmek satıyor. Benim de elektriğim, suyum, dükkan kiram olmasa ben de ucuza satarım. Yani bizim verdiğimiz vergilerle belediyeler bizimle rekabet ediyor. Bunlar güzel hareketler değil. Esnaf gittikçe eriyor.” ifadelerine yer verdi.
"Bakkalların Ayakta Kalabilmesi İçin Bazı Düzenlemeler Yapılması Gerekiyor"
Zincir marketlerin çalışma saatlerinin düzenlenmesini isteyen Katırlı, Almanya'daki uygulamayı örnek göstererek, “Bakkalların ayakta kalabilmesi için bazı düzenlemeler yapılması gerekiyor. Biz birkaç yıl önce Almanya’ya gittik. Orada ulusal zincir marketler saat 17.00’de kapanıyor. Böylece küçük esnaf da satış yapabiliyor. Bu model Türkiye’de de uygulansa elbette faydası olur. Hiç olmazsa saat 17.00’den sonra küçük esnaf gece 22.00-23.00’e kadar satış yapabilir. Şu anda ulusal marketlerin sabah 09.00’da açılıp akşam 21.00’de kapanması bile onlar için avantaj sağlıyor.” dedi.
Burada Bir Çifte Standart Var
Kredi kartı komisyonlarının bakkal esnafının kazancını azalttığını belirten Katırlı, özellikle sigara satışlarında yaşanan soruna dikkat çekerek, “Bizim en başta gelen sorunlarımızdan biri de sigara satışlarında kredi kartı kullanılması. Bir müşteri kredi kartıyla sigara aldığında bizim kar oranımız yüzde 4,5. Banka bunun yüzde 3'ünü komisyon olarak kesiyor. Bize sadece yüzde 1,5 kalıyor. Maliye de bizden yüzde 4,5 kâr üzerinden vergi alıyor. Diğer mesleklerde ise durum farklı. Mesela bir mağazaya gidip kredi kartıyla ödeme yapmak istediğinizde farklı fiyat söylenebiliyor. Arabanızı muayeneye götürdüğünüzde de kredi kartı farkı alınıyor. Birçok yerde bu uygulama var. Ancak bize gelince kredi kartı komisyon farkı alamazsınız deniliyor. Burada bir çifte standart var. Bizim en büyük sıkıntılarımızdan biri de bu.” açıklamasında bulundu.
