Cumhurbaşkanı kararıyla akaryakıt ürünlerinde uygulanan eşel mobil sisteminin üç aylık süreçte aşamalı olarak kaldırılması planlandı. Düzenleme kapsamında benzin, motorin, LPG otogaz ve benzeri ürünlerde rafineri fiyatlarındaki değişimlerin ÖTV'ye yansıma oranları yeniden belirlendi.
Yeni uygulamaya göre, rafineri fiyatlarında artış yaşanması halinde 31 Temmuz'a kadar fiyat artışının yüzde 50'si kadar, 1 Ağustos-30 Eylül tarihleri arasında ise yüzde 25'i kadar ÖTV indirimi uygulanacak.
Rafineri fiyatlarının düşmesi durumunda ise aynı tutarda ÖTV artışı yapılacak. Sistem, 1 Ekim 2026 itibarıyla tamamen sona erecek.
Temmuz Ayında ÖTV Güncellemesi Yapılmayacak
Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın aldığı karar doğrultusunda, ÖTV Kanunu kapsamındaki akaryakıt ve petrol ürünlerinde normal şartlarda temmuz ayında yapılması gereken Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) kaynaklı vergi güncellemesi bu yıl uygulanmayacak.
Bakanlık, mart ayında yürürlüğe giren eşel mobil sisteminin enflasyonla mücadeleye katkı sağladığını, uluslararası petrol fiyatlarında yaşanan gerileme nedeniyle sistemin kaldırılmasının fiyatlar üzerinde önemli bir olumsuzluk oluşturmasının beklenmediğini bildirdi.
Sigarada Vergi Yapısı Değiştirildi
Resmi Gazete'de yayımlanan bir diğer Cumhurbaşkanı kararıyla sigaradaki ÖTV sisteminde de değişikliğe gidildi.
Yeni düzenlemeyle sigarada uygulanan nispi ÖTV oranı yüzde 45'ten yüzde 42'ye indirildi. Asgari maktu vergi tutarı 2,2953 TL, maktu vergi ise 23,7404 TL olarak yeniden belirlendi.
Ayrıca sigara ürünlerinde de temmuz-aralık döneminde Yİ-ÜFE kaynaklı otomatik vergi artışı uygulanmayacak.
Amaç Fiyat Artışlarını Daha Dengeli Hale Getirmek
Vergi düzenlemesiyle birlikte üreticilerin fiyat artışı yaparken ihtiyaç duyduğu asgari fiyat artışı da düşürüldü. Buna göre, daha önce 1 liralık fiyat artışı için gerekli olan 3,19 liralık asgari nihai fiyat artışı 2,91 liraya indirildi.
Nispi vergi oranındaki indirimin bütçeye oluşturabileceği gelir kaybının ise paket başına alınan maktu vergi artışıyla dengelenmesi hedefleniyor.
Diğer Tütün Ürünleri ve Alkollü İçkilerde Güncelleme Sürecek
Sigara dışındaki tütün mamullerinde ve alkollü içeceklerde ise 2026 yılının temmuz-aralık döneminde Yİ-ÜFE oranında ÖTV güncellemesi uygulanmaya devam edecek.
Eşel Mobil Sistemi Nedir?
Eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarında yaşanan ani artışların doğrudan pompaya yansımasını önlemek amacıyla uygulanan bir mekanizmadır. Sistemde uluslararası petrol fiyatları veya döviz kurundaki yükseliş nedeniyle oluşan fiyat artışlarının belirli bölümü ÖTV'den karşılanarak tüketicinin ödediği pompa fiyatındaki artış sınırlandırılır.
Ancak bu uygulama, devletin ÖTV gelirlerinde azalmaya neden olduğu için uzun süre devam ettirilmesi mali açıdan sürdürülebilir görülmüyor. Bu nedenle yayımlanan yeni kararla sistemin üç aylık geçiş sürecinin ardından tamamen kaldırılması kararlaştırıldı.
